Cho một mặt cầu tâm O bán kính R. Hai hình nón tròn xoay (có đỉnh và đáy nằm trên mặt cầu) được gọi là "nội tiếp" mặt cầu theo cách sau:
Hình nón 1 (N1 ): Có đỉnh nằm trên mặt cầu, đáy là một đường tròn lớn của mặt cầu (đường tròn đi qua tâm O).
Hình nón 2 (N2 ): Có đỉnh là tâm mặt cầu (O), đáy là một đường tròn nhỏ của mặt cầu, và đường cao của hình nón N2 chính là bán kính của đáy.
Hãy tính tỉ số thể tích của hai hình nón này: V1/V2
Quảng cáo
4 câu trả lời 118
Phương pháp giải chi tiết
1. Tính thể tích hình nón \(N_{1}\) (\(V_{1}\))
Đỉnh: Nằm trên mặt cầu.
Đáy: Là đường tròn lớn của mặt cầu (đường tròn đi qua tâm \(O\)).Bán kính đáy của hình nón \(N_{1}\) chính là bán kính mặt cầu: \(r_1 = R\).
Chiều cao của hình nón \(N_{1}\) là khoảng cách từ đỉnh (trên mặt cầu) đến tâm \(O\): \(h_1 = R\).
Thể tích \(V_{1}\):
\(V_{1}=\frac{1}{3}\pi r_{1}^{2}h_{1}=\frac{1}{3}\pi R^{2}\cdot R=\frac{1}{3}\pi R^{3}\)
2. Tính thể tích hình nón \(N_{2}\) (\(V_{2}\))
Đỉnh: Là tâm mặt cầu \(O\).
Đáy: Là một đường tròn nhỏ của mặt cầu.
Đặc điểm: Chiều cao của hình nón \(N_{2}\) (\(h_{2}\)) bằng bán kính đáy của nó (\(r_{2}\)), tức là \(h_2 = r_2\).
Mối liên hệ hình học:Xét tam giác vuông tạo bởi tâm \(O\), tâm đường tròn đáy nhỏ và một điểm trên đường tròn đáy (nằm trên mặt cầu).
Theo định lý Pitago: \(h_2^2 + r_2^2 = R^2\)
Vì \(h_2 = r_2\) nên: \(r_2^2 + r_2^2 = R^2 \Rightarrow 2r_2^2 = R^2 \Rightarrow r_2^2 = \frac{R^2}{2}\)
Suy ra chiều cao: \(h_2 = r_2 = \frac{R}{\sqrt{2}}\)
Thể tích \(V_{2}\):
\(V_{2}=\frac{1}{3}\pi r_{2}^{2}h_{2}=\frac{1}{3}\pi \left(\frac{R^{2}}{2}\right)\cdot \frac{R}{\sqrt{2}}=\frac{1}{6\sqrt{2}}\pi R^{3}\)
3. Tính tỉ số thể tích \(\frac{V_{1}}{V_{2}}\)
\(\frac{V_{1}}{V_{2}}=\frac{\frac{1}{3}\pi R^{3}}{\frac{1}{6\sqrt{2}}\pi R^{3}}=\frac{1}{3}\cdot 6\sqrt{2}=2\sqrt{2}\)
Ta có bán kính mặt cầu là R.
1. Hình nón N1
Đáy là đường tròn lớn của mặt cầu nên:
Bán kính đáy: r1=R
Mặt phẳng đáy đi qua tâm O.
Đỉnh nằm trên mặt cầu nên khoảng cách từ đỉnh đến mặt phẳng đáy chính là chiều cao:
h1=R
Do đó:
V1=πR2R=πR3
2. Hình nón N2
Đỉnh là O, đáy là một đường tròn nhỏ trên mặt cầu và đường cao bằng bán kính đáy.
Gọi bán kính đáy là r2, chiều cao là h2=r2.
Xét mặt phẳng qua O, trục của hình nón và tâm đường tròn đáy. Ta có tam giác vuông với:
R2=
Vì h2=r2:
R2=2⇒
Suy ra:
V2=.
Tính tỉ số
Đáp án:
Chúng ta có bài toán như sau:
- Mặt cầu tâm \( O \), bán kính \( R \).
- Hai hình nón tròn xoay nội tiếp mặt cầu:
- Hình nón \( N_1 \): Đỉnh nằm trên mặt cầu, đáy là đường tròn lớn của mặt cầu (đường tròn đi qua tâm \( O \)).
- Hình nón \( N_2 \): Đỉnh là tâm mặt cầu \( O \), đáy là đường tròn nhỏ trên mặt cầu, đường cao của hình nón \( N_2 \) chính là bán kính đáy.
---
### Bước 1: Xác định các thông số của hình nón \( N_1 \)
- Đáy của \( N_1 \) là đường tròn lớn của mặt cầu, tức là đường tròn có bán kính bằng bán kính mặt cầu \( R \).
- Đỉnh của \( N_1 \) nằm trên mặt cầu, tức là cách tâm \( O \) một khoảng \( R \).
- Đường cao của hình nón \( N_1 \) là khoảng cách từ đỉnh đến mặt phẳng chứa đáy.
Vì đáy là đường tròn lớn đi qua tâm \( O \), mặt phẳng đáy đi qua \( O \).
- Đỉnh nằm trên mặt cầu, cách tâm \( O \) một khoảng \( R \).
- Đường cao \( h_1 \) của hình nón \( N_1 \) chính là khoảng cách từ đỉnh đến mặt phẳng đáy.
Do đáy đi qua tâm \( O \), và đỉnh nằm trên mặt cầu cách tâm \( O \) một khoảng \( R \), nên đường cao \( h_1 = R \).
- Bán kính đáy \( r_1 = R \).
Thể tích hình nón \( N_1 \) là:
\[
V_1 = \frac{1}{3} \pi r_1^2 h_1 = \frac{1}{3} \pi R^2 \cdot R = \frac{1}{3} \pi R^3
\]
---
### Bước 2: Xác định các thông số của hình nón \( N_2 \)
- Đỉnh là tâm mặt cầu \( O \).
- Đáy là đường tròn nhỏ trên mặt cầu.
- Đường cao \( h_2 \) của hình nón \( N_2 \) chính là bán kính đáy.
Gọi:
- \( h_2 \) là đường cao của hình nón \( N_2 \).
- \( r_2 \) là bán kính đáy của hình nón \( N_2 \).
Theo đề bài, \( h_2 = r_2 \).
---
### Bước 3: Tính bán kính đáy \( r_2 \) theo \( h_2 \)
- Đỉnh \( O \) là tâm mặt cầu.
- Đáy là đường tròn nhỏ trên mặt cầu, cách tâm \( O \) một khoảng \( h_2 \) (đường cao).
- Bán kính đáy \( r_2 \) là bán kính đường tròn nhỏ trên mặt cầu, được tính theo công thức:
\[
r_2 = \sqrt{R^2 - h_2^2}
\]
Nhưng theo đề bài, \( h_2 = r_2 \), nên:
\[
h_2 = \sqrt{R^2 - h_2^2}
\]
Bình phương hai vế:
\[
h_2^2 = R^2 - h_2^2 \implies 2h_2^2 = R^2 \implies h_2^2 = \frac{R^2}{2} \implies h_2 = \frac{R}{\sqrt{2}}
\]
Do đó:
\[
r_2 = h_2 = \frac{R}{\sqrt{2}}
\]
---
### Bước 4: Tính thể tích hình nón \( N_2 \)
\[
V_2 = \frac{1}{3} \pi r_2^2 h_2 = \frac{1}{3} \pi \left(\frac{R}{\sqrt{2}}\right)^2 \cdot \frac{R}{\sqrt{2}} = \frac{1}{3} \pi \frac{R^2}{2} \cdot \frac{R}{\sqrt{2}} = \frac{1}{3} \pi \frac{R^3}{2 \sqrt{2}} = \frac{\pi R^3}{6 \sqrt{2}}
\]
---
### Bước 5: Tính tỉ số thể tích \( \frac{V_1}{V_2} \)
\[
\frac{V_1}{V_2} = \frac{\frac{1}{3} \pi R^3}{\frac{\pi R^3}{6 \sqrt{2}}} = \frac{\frac{1}{3}}{\frac{1}{6 \sqrt{2}}} = \frac{1}{3} \times \frac{6 \sqrt{2}}{1} = 2 \sqrt{2}
\]
---
### Kết luận:
- Tỉ số thể tích của hai hình nón là:
\[
\boxed{\frac{V_1}{V_2} = 2 \sqrt{2}}
\]
Quảng cáo
Bạn cần hỏi gì?
Câu hỏi hot cùng chủ đề
-
-
Đã trả lời bởi chuyên gia
-
Đã trả lời bởi chuyên gia
