Câu 1: Nhân vật trữ tình là ai?
→ Nhân vật trữ tình là người tù – nhà thơ (Bác Hồ), trực tiếp thể hiện cảm xúc trong bài.

Câu 2: Tâm trạng qua hai dòng thơ đầu
“Trong tù không rượu cũng không hoa
Cảnh đẹp đêm nay khó hững hờ”

→ Tâm trạng:

Thiếu thốn, hoàn cảnh ngục tù khắc nghiệt (không rượu, không hoa)
Nhưng đồng thời là sự rung động trước thiên nhiên, không thể làm ngơ trước vẻ đẹp của trăng
→ Thể hiện tâm hồn nhạy cảm, yêu cái đẹp, vượt lên hoàn cảnh

Câu 3: Nghệ thuật hai dòng cuối & ý nghĩa

“Người ngắm trăng soi ngoài cửa sổ
Trăng nhòm khe cửa ngắm nhà thơ”

Đặc sắc nghệ thuật:

Nhân hoá: trăng “nhòm”, “ngắm”
Đối xứng, song hành: người ↔ trăng
Hình ảnh giàu chất thơ, giàu tính gợi
Hiểu thêm về tình cảm:
→ Cho thấy mối quan hệ gắn bó, giao hòa giữa con người và thiên nhiên
→ Dù trong tù, tâm hồn nhà thơ vẫn tự do, lạc quan, yêu thiên nhiên sâu sắc

Câu 4: Bài học rút ra

Luôn giữ tinh thần lạc quan, dù trong hoàn cảnh khó khăn
Biết yêu thiên nhiên, trân trọng cái đẹp
Tâm hồn con người có thể vượt lên hoàn cảnh vật chất

Dưới đây là lời giải cho các câu hỏi dựa trên bài thơ "Ngắm trăng" (Vọng nguyệt) của Hồ Chí Minh:
Câu 1: Xác định nhân vật trữ tình trong bài thơ
Nhân vật trữ tình trong bài thơ là người tù - nhà thơ Hồ Chí Minh, đang bị giam cầm trong nhà lao của Tưởng Giới Thạch. 
Câu 2: Tâm trạng của nhân vật trữ tình qua hai dòng thơ đầu
Hai câu đầu: “Trong tù không rượu cũng không hoa / Cảnh đẹp đêm nay khó hững hờ”
Tâm trạng: Sự bối rối, xao xuyến và cảm giác "khó hững hờ" trước cảnh trăng đẹp. Dù ở trong hoàn cảnh tù đày thiếu thốn (không rượu, không hoa), người tù vẫn giữ một tâm hồn nghệ sĩ lãng mạn, yêu thiên nhiên tha thiết.  
Câu 3: Đặc sắc nghệ thuật của hai dòng thơ cuối và tình cảm nhân vật
Nghệ thuật: Biện pháp nhân hóa ("Trăng nhòm... ngắm") và đối lập ("Người - Trăng"). Tạo nên sự giao hòa tuyệt đối giữa con người và cảnh vật. 
Tình cảm: Thể hiện phong thái ung dung, tự tại và tinh thần thép của người chiến sĩ cách mạng. Vượt lên trên hoàn cảnh tù đày, nhà thơ coi trăng như một người bạn tâm giao, đưa đến sự giao cảm sâu sắc giữa người và trăng qua song sắt nhà tù. 
Câu 4: Bài học rút ra từ văn bản
Sức mạnh của tinh thần: Dù trong hoàn cảnh khó khăn, ngặt nghèo nhất, con người vẫn có thể giữ được sự lạc quan, yêu đời và tâm hồn cao đẹp.
Sự tự do trong tâm hồn: Tự do không chỉ là hoàn cảnh bên ngoài, mà là sự tự tại trong tư tưởng, không khuất phục trước hoàn cảnh.