Trong nền văn học Việt Nam hiện đại, truyện ngắn Lão Hạc của nhà văn Nam Cao là một tác phẩm tiêu biểu, thể hiện sâu sắc số phận khổ cực của người nông dân trước Cách mạng và vẻ đẹp nhân cách của họ.

Truyện kể về cuộc sống nghèo khổ, cô đơn của lão Hạc – một người nông dân già yếu, sống một mình sau khi con trai bỏ đi làm đồn điền cao su. Trong hoàn cảnh túng quẫn, lão phải bán đi con chó Vàng – kỉ vật duy nhất gắn bó với con trai. Sau đó, lão chọn cái chết bằng bả chó để giữ lại mảnh vườn cho con. Qua câu chuyện, Nam Cao đã khắc họa chân thực bi kịch của người nông dân trong xã hội cũ.

Điểm nổi bật của tác phẩm là hình tượng nhân vật lão Hạc. Lão hiện lên là người giàu tình cảm, yêu thương con sâu sắc. Dù nghèo đói, lão vẫn cố giữ lại mảnh vườn cho con trai, không muốn tiêu vào tài sản của con. Khi phải bán chó, lão đau đớn, dằn vặt như vừa làm điều có lỗi lớn. Điều đó cho thấy lão là người có lòng tự trọng cao, sống lương thiện và giàu tình nghĩa.

Bên cạnh đó, cái chết của lão Hạc là chi tiết đầy ám ảnh. Lão chọn cái chết dữ dội để bảo toàn nhân phẩm và giữ trọn tình thương với con. Đây không chỉ là kết thúc bi kịch mà còn là sự tố cáo xã hội thực dân phong kiến đã đẩy con người vào bước đường cùng. Đồng thời, qua đó, tác giả cũng bày tỏ niềm cảm thông sâu sắc đối với số phận người nông dân.

Về nghệ thuật, truyện có cách kể chuyện tự nhiên, chân thực, kết hợp miêu tả tâm lí nhân vật tinh tế. Ngôn ngữ giản dị nhưng giàu sức gợi, giúp người đọc dễ dàng cảm nhận được nỗi đau và vẻ đẹp trong tâm hồn lão Hạc.

Tóm lại, Lão Hạc không chỉ phản ánh hiện thực xã hội mà còn ca ngợi phẩm chất tốt đẹp của người nông dân Việt Nam. Tác phẩm để lại trong lòng người đọc nhiều xúc động và suy ngẫm về con người và cuộc sống.

Viết bài văn phân tích một tác phẩm (truyện) 
Khánh Hoài là một nhà văn giàu tình yêu thương với trẻ em. Một trong những tác phẩm tiêu biểu đó là truyện ngắn “Cuộc chia tay của những con búp bê”. Từ cuộc chia tay xúc động của hai anh em Thành và Thủy, tác giả đã gửi gắm một bài học ý nghĩa trong cuộc sống.

Câu chuyện kể về một gia đình có hai anh em là Thành và Thủy. Nhưng vì bố mẹ ly hôn nên hai anh em không thể tiếp tục sống với nhau được nữa. Khánh Hoài đã xây dựng một tình huống đặc biệt để cho thấy tình cảm sâu sắc của Thành và Thủy. Người mẹ yêu cầu hai anh em phải đem đồ chơi ra chia. Nghe thấy tiếng mẹ nói chia đồ chơi mà Thủy không kìm nổi nỗi sợ hãi “bất giác run lên bần bật, kinh hoàng”. Còn Thành thì thầm nghĩ: “Cảnh vật vẫn cứ như hôm qua, hôm kia thôi mà sao tai họa giáng xuống đầu anh em tôi nặng nề thế này”. Đối mặt với cuộc chia tay, Thành và Thủy đều cảm thấy buồn bã và thật nặng nề. Nhưng điều đó không làm tình cảm của cả hai mất đi. Đến tận bây giờ, hai anh em vẫn nhường nhịn và dành những điều tốt nhất cho nhau, thật đáng trân trọng. Thành dành hầu hết số đồ chơi cho em: bộ tú lơ khơ, bàn cá ngựa, những con ốc biển và bộ chỉ màu và ngay cả hai con búp bê là Em Nhỏ và Vệ Sĩ. Khi hai anh em về đến nhà thì đã nhìn thấy một chiếc xe tải đỗ trước cổng, cuộc chia tay quá đột ngột khiến cả hai bàng hoàng. Thủy chạy vào nhà lấy con Vệ Sĩ đưa cho Thành để nó gác cho anh ngủ. Nhưng sau đó, cô bé lại đem cả con Em Nhỏ lại cho anh và bắt anh hứa không bao giờ để chúng phải xa nhau nữa.

Sau khi chia đồ chơi, Thành đưa em đến trường tạm biệt thầy cô và bạn bè. Khung cảnh ngôi trường hôm nay sao mà thân thương đến vậy. Cô tặng cho Thủy một quyển sổ và một chiếc bút mực nhưng Thủy không dám nhận vì không còn được đi học nữa. Sau khi từ trường về nhà, Thành và Thủy nhìn thấy một chiếc xe tải đỗ trước cổng, cuộc chia tay quá đột ngột khiến cả hai bàng hoàng. Thủy chạy vào nhà lấy con Vệ Sĩ đưa cho Thành để nó gác cho anh ngủ. Nhưng sau đó, cô bé lại đem cả con Em Nhỏ lại cho anh và bắt anh hứa không bao giờ để chúng phải xa nhau nữa. Dường như đó cũng chính là mong muốn của Thủy. Em mong rằng mình và anh trai sẽ không phải xa cách nhau nữa. Cuộc chia tay diễn ra đẫm nước mắt, buồn bã và đau thương. Cả hai anh em đều sẽ không biết bao giờ mới có thể gặp lại nhau.

Cuộc chia tay của những con búp bê đã gợi cho người lớn bao suy nghĩ về trách nhiệm của mình, về việc gìn giữ mái ấm hạnh phúc để cho con cái được vui vẻ, trọn vẹn yêu thương.