1. Nghĩa gốc
Là nghĩa ban đầu, nghĩa cụ thể, chỉ hoạt động thật của sự vật.
Ví dụ: đi, chạy dùng để chỉ hoạt động di chuyển bằng chân của con người hoặc động vật.
2. Nghĩa chuyển
Là nghĩa được phát triển từ nghĩa gốc, dùng theo nghĩa bóng hoặc mở rộng.
Ví dụ:

đi học (không phải đi bộ mà là đến trường)
đồng hồ chạy (máy hoạt động)

Xác định nghĩa gốc – nghĩa chuyển
1. Nó chạy còn tôi đi.
chạy → nghĩa gốc (di chuyển nhanh bằng chân)
đi → nghĩa gốc (di chuyển bằng chân)

2. Anh đi ô tô còn tôi đi xe đạp.
đi → nghĩa chuyển (di chuyển bằng phương tiện, không phải đi bộ)

3. Ca nô đi nhanh hơn thuyền.
đi → nghĩa chuyển (phương tiện di chuyển trên nước)

4. Thằng bé đã đến tuổi đi học.
đi → nghĩa chuyển (đến trường học)

5. Nhà ấy chạy ăn từng bữa.
chạy → nghĩa chuyển (lo kiếm ăn, xoay xở để sống)

6. Đồng hồ này chạy chậm.
chạy → nghĩa chuyển (máy hoạt động)

7. Em chạy đón quả bóng.
chạy → nghĩa gốc (di chuyển nhanh bằng chân)

8. Mưa ào xuống không kịp chạy các hướng nơi ở sân.
chạy → nghĩa gốc (chạy nhanh để tránh mưa)

Tóm tắt
Câu
Từ
Nghĩa
1
chạy, đi
nghĩa gốc
2
đi
nghĩa chuyển
3
đi
nghĩa chuyển
4
đi
nghĩa chuyển
5
chạy
nghĩa chuyển
6
chạy
nghĩa chuyển
7
chạy
nghĩa gốc
8
chạy
nghĩa gốc