- Trong thiên truyện "Lặng lẽ Sa Pa", Nguyễn Thành Long đã phác họa một chân dung đầy ấn tượng về anh thanh niên - một biểu tượng đẹp đẽ cho lối sống cống hiến thầm lặng của thế hệ trẻ Việt Nam trong thời kỳ xây dựng chủ nghĩa xã hội. Dù không có tên riêng, chỉ gọi bằng tuổi tác và công việc, nhưng anh đã tỏa sáng rực rỡ qua những khía cạnh sau:
1. Ý thức trách nhiệm và tình yêu nghề nghiệp sâu sắc
- Anh thanh niên làm công tác khí tượng kiêm vật lý địa cầu trên đỉnh Yên Sơn cao 2600m. Một mình sống giữa mây ngàn cỏ rác, nhưng anh không hề cảm thấy cô độc vì anh có một quan niệm sống rất đẹp:
- Coi công việc là bạn: Anh quan niệm "Khi ta làm việc, ta với công việc là đôi, sao gọi là một mình được?".
- Tận tụy với nhiệm vụ: Dù thời tiết khắc nghiệt, dù là nửa đêm tuyết rơi, cứ đúng giờ "ốp" là anh trở dậy ra ngoài trời làm việc. Anh hiểu rõ giá trị công việc của mình: góp phần vào việc dự báo thời tiết, phục vụ sản xuất và chiến đấu (chi tiết anh giúp phát hiện đám mây khô giúp không quân ta bắn rơi máy bay Mỹ).
2. Nghị lực phi thường vượt qua hoàn cảnh sống
- Sống trong điều kiện "cô độc nhất thế gian", nỗi thèm người đôi khi khiến anh phải đẩy cây chắn đường để dừng xe khách lại chỉ để nhìn mặt người. Thế nhưng, anh đã vượt qua sự cô đơn bằng một lối sống khoa học, ngăn nắp:
+ Anh tự học, đọc sách để trau dồi kiến thức.
+ Anh trồng hoa, nuôi gà, làm cho cuộc sống của mình trở nên thi vị và đầy sức sống.
+ Căn nhà của anh được miêu tả là gọn gàng, sạch sẽ, khác hẳn với hình dung về nơi ở của một người đàn ông sống độc thân nơi rừng núi.
3. Tấm lòng cởi mở, chân thành và hiếu khách
- Dù sống cách biệt nhưng anh thanh niên lại cực kỳ ấm áp và quan tâm đến người khác:
+ Nồng hậu: Anh đón tiếp bác lái xe, ông họa sĩ và cô kỹ sư bằng tất cả sự chân thành. Anh tặng hoa cho cô gái, tặng trứng cho khách đi đường, tặng tam thất cho vợ bác lái xe vừa mới ốm dậy.
+ Tinh tế: Sự hiếu khách của anh không phải là sự vồ vập ích kỷ mà là khao khát được sẻ chia những giá trị tinh thần.
4. Sự khiêm tốn đáng trân trọng
- Đây là nét tính cách đẹp nhất của anh. Khi ông họa sĩ muốn vẽ chân dung mình, anh đã từ chối và nhiệt tình giới thiệu những người khác mà anh cho rằng xứng đáng hơn:
+ Anh giới thiệu ông kỹ sư ở vườn rau Sa Pa kiên nhẫn thụ phấn cho su hào.
+ Anh kể về anh cán bộ nghiên cứu sét đã dành cả đời để lập bản đồ sét giúp ích cho nước nhà.
+ Trong mắt anh, những đóng góp của mình chỉ là nhỏ bé, bình thường so với sự cống hiến của bao người khác.
=> Tổng kết và Nhận xét
- Nghệ thuật xây dựng nhân vật: Nhân vật được hiện ra qua cái nhìn của các nhân vật khác (ông họa sĩ, cô kỹ sư), giúp chân dung anh trở nên khách quan, đa diện và giàu sức gợi cảm.
- Ý nghĩa: Anh thanh niên là hiện diện của "chất vàng mười" trong tâm hồn con người lao động. Nguyễn Thành Long đã khẳng định: Sa Pa không chỉ có mây mù, lặng lẽ mà nơi đó có những con người đang ngày đêm miệt mài, âm thầm cống hiến cho tổ quốc.
Thông điệp: Hạnh phúc không nằm ở chỗ hưởng thụ, mà nằm ở sự cống hiến và tìm thấy ý nghĩa trong công việc mình làm.

Nhân vật anh thanh niên trong truyện ngắn Lặng lẽ Sa Pa của Nguyễn Thành Long là một biểu tượng đẹp đẽ cho thế hệ trẻ Việt Nam trong thời kỳ xây dựng chủ nghĩa xã hội: nhiệt huyết, cống hiến thầm lặng và đầy lý tưởng sống.

Dưới đây là phân tích chi tiết về nhân vật này:

1. Hoàn cảnh sống và công việc đặc biệt
Anh thanh niên 27 tuổi, sống và làm việc một mình trên đỉnh Yên Sơn cao 2.600m, quanh năm chỉ có mây mù và cây cỏ.

Công việc: Làm công tác khí tượng kiêm vật lý địa cầu. Nhiệm vụ của anh là đo gió, đo mưa, đo nắng, tính mây, đo chấn động mặt đất để phục vụ sản xuất và chiến đấu.
Thử thách lớn nhất: Không phải là sự gian khổ của thời tiết, mà là sự cô đơn. Việc anh chặn xe khách chỉ để "nhìn mặt người" và trò chuyện trong chốc lát cho thấy khao khát kết nối nhân văn mãnh liệt.
2. Những phẩm chất cao đẹp
Ý thức trách nhiệm và tình yêu nghề
Dù làm việc đơn độc, không có ai giám sát, anh vẫn thực hiện nhiệm vụ một cách tự giác và chính xác tuyệt đối.

Bất kể nửa đêm hay mưa tuyết, cứ đúng giờ "ốp" là anh trở dậy ra ngoài trời làm việc.
Anh có quan niệm về hạnh phúc rất sâu sắc: Hạnh phúc là được làm việc, được cống hiến. Anh không thấy mình đơn độc vì "khi ta làm việc, ta với công việc là đôi".
Tinh thần lạc quan và sự phong phú trong tâm hồn
Anh không để cuộc sống của mình trở nên hoang dã hay u uất. Ngược lại, anh tự tạo ra một thế giới riêng đầy màu sắc:

Thói quen đọc sách: Sách là người bạn giúp anh mở mang kiến thức và chống lại sự vắng lặng.
Thú vui tao nhã: Anh trồng hoa (thành công rực rỡ với vườn hoa lay-ơn, thược dược đủ màu), nuôi gà, tự sắp xếp căn phòng ngăn nắp, gọn gàng.
Sự khiêm tốn và lòng hiếu khách
Đây là nét tính cách khiến người đọc cảm thấy ấm áp nhất ở anh:

Nồng hậu: Khi có khách thăm, anh vui mừng đến cuống quýt, tặng hoa cho cô gái, tặng trứng cho bác lái xe và trò chuyện hết mình.
Khiêm tốn: Khi ông họa sĩ muốn vẽ chân dung, anh từ chối vì thấy mình chưa xứng đáng. Anh nhiệt tình giới thiệu những người khác mà anh cho là đáng biểu dương hơn (ông kỹ sư vườn rau, anh cán bộ nghiên cứu bản đồ sét).

3. Ý nghĩa biểu tượng
Nhân vật anh thanh niên là đại diện cho "những người cô độc nhất thế gian" nhưng lại có trái tim ấm nóng nhất.

Cái tên "Lặng lẽ Sa Pa" là một sự tương phản nghệ thuật: Đằng sau vẻ lặng lẽ, êm đềm của thiên nhiên là những con người đang làm việc miệt mài, sôi nổi vì đất nước.
Anh là nguồn cảm hứng cho những người xung quanh (ông họa sĩ tìm thấy cảm hứng nghệ thuật, cô kỹ sư trẻ củng cố niềm tin vào lựa chọn của mình).
Lời kết: Anh thanh niên không chỉ là một cá nhân, mà là một lát cắt của vẻ đẹp con người lao động mới – những người "sống là cho đâu chỉ nhận riêng mình".