1. Các tiêu chí đánh giá chung:

Cách trình bày thông tin:Trực tiếp: Thông tin được nêu thẳng thắn, rõ ràng, không vòng vo.
Gián tiếp: Thông tin được gợi ý, ẩn ý, hoặc được suy ra từ các chi tiết khác.
Diễn dịch: Nêu luận điểm chính trước, sau đó triển khai bằng các luận cứ, ví dụ.
Quy nạp: Trình bày các luận cứ, ví dụ trước, sau đó rút ra kết luận chung.
Tổng - phân - hợp: Nêu vấn đề chung, phân tích chi tiết, sau đó khái quát lại.
Căn cứ xác định:Thực tế: Dựa trên các sự kiện, số liệu, thống kê đã được kiểm chứng.
Lý luận: Dựa trên các nguyên tắc, định nghĩa, quy luật logic.
Nhân chứng: Dựa trên lời khai, tường thuật của người chứng kiến.
Vật chứng: Dựa trên các bằng chứng vật lý, hiện vật liên quan.
Nguồn tham khảo: Dựa trên các tài liệu, nghiên cứu đã được công bố.
Độ tin cậy:Cao: Thông tin được trình bày rõ ràng, có căn cứ xác định vững chắc, từ nguồn uy tín.
Trung bình: Thông tin có thể đúng, nhưng căn cứ xác định còn hạn chế, nguồn gốc chưa rõ ràng.
Thấp: Thông tin mơ hồ, không có căn cứ xác định, hoặc mâu thuẫn với các nguồn tin khác.
2. Ví dụ minh họa:

Đoạn văn 1: "Theo báo cáo của Bộ Y tế, số ca mắc COVID-19 tại Việt Nam đã giảm 50% trong tháng vừa qua. Điều này cho thấy các biện pháp phòng chống dịch bệnh đang phát huy hiệu quả."

Cách trình bày thông tin: Trực tiếp, diễn dịch (nêu kết quả trước, giải thích sau).
Căn cứ xác định: Thực tế (báo cáo của Bộ Y tế).
Độ tin cậy: Cao (Bộ Y tế là nguồn thông tin uy tín).
Đoạn văn 2: "Môi trường ô nhiễm có thể gây ra nhiều bệnh tật nguy hiểm. Vì vậy, chúng ta cần phải bảo vệ môi trường."

Cách trình bày thông tin: Trực tiếp, quy nạp (nêu nguyên nhân, sau đó đưa ra kết luận).
Căn cứ xác định: Lý luận (mối liên hệ giữa ô nhiễm môi trường và bệnh tật).
Độ tin cậy: Trung bình (cần có thêm bằng chứng cụ thể về các bệnh tật do ô nhiễm).
Đoạn văn 3: "Một số người cho rằng biến đổi khí hậu là do hoạt động của con người gây ra. Tuy nhiên, điều này vẫn còn gây tranh cãi."

Cách trình bày thông tin: Trực tiếp, nêu ý kiến trái chiều.
Căn cứ xác định: Ý kiến cá nhân (không rõ nguồn gốc).
Độ tin cậy: Thấp (ý kiến chưa được kiểm chứng, còn nhiều tranh cãi).