“Chữ người tử tù” là một tác phẩm đặc sắc thể hiện sâu sắc quan niệm về cái đẹp và nhân cách của con người trong văn chương Nguyễn Tuân. Tác phẩm xây dựng hình tượng Huấn Cao – một người nghệ sĩ tài hoa, có tài viết chữ tuyệt vời, đồng thời cũng là một người có khí phách, sống và chết theo lý tưởng riêng. Dù mang thân phận tử tù, Huấn Cao vẫn giữ cốt cách thanh cao, không khuất phục trước cường quyền. Cảnh cho chữ ở cuối tác phẩm là đỉnh cao của nghệ thuật và tư tưởng: nơi một người tử tù lại ban phát ánh sáng, vẻ đẹp và đạo lý cho người quản ngục. Qua đó, Nguyễn Tuân đã ca ngợi vẻ đẹp của thiên lương – lòng nhân hậu, sự tài hoa, và khí phách hiên ngang của con người, đồng thời khẳng định rằng: cái đẹp chân chính có thể tỏa sáng ngay cả trong bóng tối ngục tù. Tác phẩm không chỉ là lời ngợi ca cái đẹp mà còn là biểu tượng cho sự chiến thắng của ánh sáng, của nhân cách cao cả trước bóng tối của cường quyền.