Bài văn: Câu chuyện lịch sử Đền Đức Hoàng
Ở miền quê Nghệ An ven sông, trong làng Phúc Thành, huyện Yên Thành, có một đền cổ linh thiêng mang tên Đền Đức Hoàng, thờ Sát Hải Đại Vương Hoàng Tá Thốn — người anh hùng dân tộc thời Trần với tài bơi lội, võ nghệ và lòng yêu nước sâu sắc. 

Tương truyền, Hoàng Tá Thốn sinh năm 1254 tại làng Vạn Phần, xã Diễn Vạn, huyện Diễn Châu. Khi giặc Nguyên Mông xâm lược nước ta, ông nghe theo lời triều đình và được Hưng Đạo Vương trọng dụng, giao cho các nhiệm vụ quan trọng trong thủy quân, góp phần lớn trong việc bảo vệ biên cương. Sau mỗi trận đánh thắng, sự nghiệp của ông được dân gian ca tụng như biểu tượng của sức mạnh, của quyết tâm giữ gìn non sông.

Đền Đức Hoàng được xây dựng từ thời nhà Trần, ban đầu là một miếu nhỏ. Đến năm 1505, thượng điện được xây tường lợp ngói. Vào năm 1882 xây trung điện, rồi đến năm 1936 xây tiếp hạ điện. Kiến trúc đền mang kiểu “tam” (thượng điện, trung điện, hạ điện), với nhiều chi tiết cổ kính thời Lê‑Nguyễn vẫn còn nguyên như cổ cột, đá kê chân cột, mái ngói âm dương, các hoa văn, chạm khắc bộ tứ linh. 

Ngoài thờ Hoàng Tá Thốn, đền còn phối tự thờ các vị thần khác như đức Thánh Trần, Liễu Hạnh công chúa, Bạch Y công chúa,... để thể hiện tinh thần linh thiêng, kết hợp giữa tín ngưỡng dân gian và anh hùng dân tộc. Phuc Thanh

Hằng năm vào dịp đầu xuân (từ ngày 28 tháng Giêng đến mồng 1 hoặc mồng 2 tháng 2 âm lịch), nhân dân nơi đây mở lễ hội lớn tại đền Đức Hoàng. Phần lễ trang nghiêm, tưởng nhớ công đức Sát Hải Đại Vương; phần hội sôi nổi với nhiều trò chơi dân gian: kéo co, đẩy gậy, thi cờ người, đi cầu kiều, thi bóng chuyền,… thu hút không chỉ người dân Phúc Thành mà còn du khách thập phương. 

Ngoài vai trò tín ngưỡng, đền Đức Hoàng còn là di tích lịch sử — năm 1998 được Nhà nước công nhận di tích lịch sử văn hóa cấp quốc gia. Gần đây đền còn được công nhận là điểm du lịch, giúp phát huy giá trị văn hóa, du lịch tâm linh. 

Câu chuyện về đền Đức Hoàng là minh chứng cho lòng biết ơn của nhân dân đối với các bậc tiền nhân, là nơi ghi nhớ công lao của người đã vì nước vì dân, dù qua hàng trăm năm, lịch sử và thiên nhiên có thể thay đổi, nhưng tinh thần yêu nước, lòng tự hào dân tộc vẫn được gìn giữ. Khi đứng trước đền, nhìn mái ngói cổ, cổ trúc, hồ sen Diệu Ốc lung linh, tim em cảm thấy thiêng liêng — như được kết nối với quá khứ, với những anh hùng của quê hương.