Câu 1: Em hãy hoàn thiện đoạn thơ trên và xác định thể thơ của đoạn trích trên.

Đoạn thơ hoàn chỉnh của bài "Bác thương đoàn dân công" của tác giả Tố Hữu:

Bác thương đoàn dân công
Đêm nay bác không ngủ
Rải lá cây làm chiếu
Manh áo phủ làm chăn.

Vì một lẽ thường tình
Bác là Hồ Chí Minh.

Thể thơ của đoạn trích trên là thơ tự do, không có quy luật về số câu, số chữ trong mỗi câu.

Câu 2: Trong hai khổ thơ đầu, bác lo lắng cho ai? Vì sao bác lại lo lắng?

Trong hai khổ thơ đầu, Bác lo lắng cho đoàn dân công. Bác lo lắng cho họ vì những khó khăn, vất vả mà họ đang phải chịu đựng trong công cuộc kháng chiến. Hình ảnh "rải lá cây làm chiếu", "manh áo phủ làm chăn" cho thấy đoàn dân công phải trải qua những điều kiện thiếu thốn, khó khăn. Bác lo cho họ vì sự hy sinh, vất vả ấy nhưng cũng muốn chia sẻ, động viên tinh thần cho họ, thể hiện sự quan tâm sâu sắc của một vị lãnh tụ với những người con của đất nước.

Câu 3: Chỉ ra và nêu tác dụng của các yếu tố miêu tả trong đoạn thơ.

Các yếu tố miêu tả trong đoạn thơ như "rải lá cây làm chiếu" và "manh áo phủ làm chăn" giúp tạo nên một hình ảnh thực tế và sinh động về cảnh đoàn dân công đang vất vả trong những đêm dài. Những miêu tả này không chỉ làm rõ sự thiếu thốn về vật chất mà còn thể hiện sự gian nan của công cuộc kháng chiến. Tác dụng của những yếu tố miêu tả này là làm nổi bật hoàn cảnh khó khăn mà dân công phải trải qua, từ đó làm tăng lên sự quan tâm, lo lắng và tình cảm của Bác đối với họ. Nó giúp người đọc cảm nhận được sự chia sẻ của Bác đối với nhân dân.

Câu 4: Trong đoạn thơ, anh đội viên đã phát hiện ra một chân lý bình dị nhưng lớn lao, đó là gì?

Chân lý mà anh đội viên phát hiện ra là: "Bác là Hồ Chí Minh". Đây là một chân lý giản dị nhưng vô cùng sâu sắc. Nó thể hiện sự gần gũi, thân thiết của Bác với nhân dân. Mặc dù Bác là lãnh tụ tối cao, nhưng trong mắt đoàn dân công, Bác vẫn là một người cha, một người bạn đồng hành, luôn gần gũi và lo lắng cho họ. Chân lý này khẳng định hình ảnh của Bác trong lòng dân tộc, một con người hết lòng vì dân, vì nước.

Câu 5: Xác định thể loại của đoạn trích.

Đoạn trích thuộc thể loại thơ trữ tình. Bài thơ thể hiện cảm xúc, tình cảm của tác giả đối với Bác Hồ và đối với những người dân công trong công cuộc kháng chiến, thể hiện sự lo lắng, quan tâm và tình yêu thương sâu sắc của Bác.

Câu 1:
Hoàn thiện đoạn thơ:

Bác thương đoàn dân công
Đêm nay Bác không ngủ
Rải lá cây làm chiếu
Manh áo phủ làm chăn.

Rồi Bác đi dém chăn,
Từng người từng người một
Sợ cháu mình giật thột,
Bác nhón chân nhẹ nhàng.

Anh đội viên thức dậy
Thấy trời khuya lắm rồi
Mà sao Bác vẫn ngồi
Đinh ninh từng ngọn lửa.

Lòng anh thêm bối rối
Thương Bác lòng xót xa
Bác ơi! Bác chưa ngủ?
Bác có lạnh lắm không?

Bác cười, Bác bảo nhỏ:
Chú cứ việc ngủ ngon!
Ngày mai đi đánh giặc,
Vất vả hơn nhiều con!

Anh đội viên nhìn Bác
Càng nhìn lại càng thương
Người cha mái tóc bạc
Đốt lửa cho anh nằm.

Bác thương đoàn dân công
Đêm nay Bác không ngủ
Vì một lẽ thường tình
Bác là Hồ Chí Minh.

Thể thơ của đoạn trích:

Đoạn thơ trên được viết theo thể thơ năm chữ (5 chữ mỗi dòng).
Câu 2:
Trong hai khổ thơ đầu, Bác Hồ lo lắng cho đoàn dân công.

Lý do Bác lo lắng:

Đoàn dân công phải hành quân vất vả, trời đêm lại lạnh giá.
Họ đang phải nghỉ tạm bợ ngoài trời, chỉ có lá cây và manh áo để làm chăn.
Bác sợ họ bị lạnh, mất sức cho ngày mai tiếp tục hành quân.
Bác đã thể hiện sự lo lắng bằng hành động rải lá cây làm chiếu, lấy áo phủ làm chăn, đi dém chăn cho từng người. Điều này cho thấy tình yêu thương sâu sắc của Bác dành cho những người lính, dân công.

Câu 3:
Các yếu tố miêu tả trong đoạn thơ:

Miêu tả hành động của Bác:"Rải lá cây làm chiếu"
"Manh áo phủ làm chăn"
"Rồi Bác đi dém chăn"
"Bác nhón chân nhẹ nhàng"
"Đốt lửa cho anh nằm"
→ Tác dụng:

Thể hiện tình yêu thương, sự quan tâm của Bác đối với chiến sĩ và dân công.
Làm cho hình ảnh Bác Hồ trở nên gần gũi, giản dị, cao đẹp.
Gợi lên sự xúc động, kính yêu đối với vị lãnh tụ vĩ đại mà rất đỗi thân thương.
Câu 4:
Chân lý bình dị nhưng lớn lao mà anh đội viên nhận ra:
“Vì một lẽ thường tình – Bác là Hồ Chí Minh.”

Ý nghĩa:

Tình thương bao la, sự quan tâm chu đáo của Bác đối với chiến sĩ và nhân dân là điều tự nhiên, xuất phát từ trái tim.
Hình ảnh Bác Hồ thức suốt đêm vì lo cho mọi người thể hiện sự hy sinh cao cả và lòng nhân ái vô bờ bến.
Chính những điều giản dị ấy làm nên sự vĩ đại của Bác Hồ.
Câu 5:
Thể loại của đoạn trích:

Đoạn trích thuộc thể loại thơ trữ tình – tự sự.
Bài thơ vừa kể chuyện (tự sự), vừa bộc lộ cảm xúc (trữ tình), giúp người đọc cảm nhận rõ nét về tấm lòng và sự hy sinh cao cả của Bác Hồ.
 
 
 

Câu 1: Đoạn thơ trên trích trong bài thơ "Lượm" của tác giả Tố Hữu. Đoạn thơ hoàn thiện như sau:

Bác thương đoàn dân công
Đêm nay bác không ngủ
Rải lá cây làm chiếu
Manh áo phủ làm chăn
Bác thương mình nhân dân
Vì một lẽ thường tình
Bác là Hồ Chí Minh.

Thể thơ của đoạn trích trên là thể thơ lục bát.

Câu 2: Trong hai khổ thơ đầu, bác lo lắng cho đoàn dân công. Bác lo lắng vì họ phải làm việc vất vả trong những đêm dài, không có chỗ nghỉ ngơi thoải mái. Tình cảm của bác thể hiện sự quan tâm sâu sắc và lòng yêu thương đối với những người dân lao động, những người đang cống hiến sức lực cho đất nước.

Câu 3: Các yếu tố miêu tả trong đoạn thơ bao gồm hình ảnh "lá cây làm chiếu" và "manh áo phủ làm chăn". Tác dụng của chúng là tạo nên hình ảnh cụ thể và gần gũi, phản ánh điều kiện sống khó khăn của đoàn dân công trong đêm, qua đó bộc lộ sự đồng cảm và tình thương của Bác đối với nhân dân. Đồng thời, các yếu tố miêu tả này cũng thể hiện tính thiết thực và giản dị trong cuộc sống chiến đấu.

Câu 4: Trong đoạn thơ, anh đội viên đã phát hiện ra một chân lý bình dị nhưng lớn lao đó là: tình yêu và trách nhiệm của Bác đối với nhân dân. Qua sự chăm sóc và lo lắng dành cho đoàn dân công, Bác thể hiện sự gắn bó sâu sắc với nhân dân, phản ánh tình yêu thương vô cùng lớn lao đối với Tổ quốc và con người.

Câu 5: Thể loại của đoạn trích trên là thơ trữ tình.