Sự gắn bó của cây tre với con người
Cây tre là một hình ảnh rất quen thuộc trong đời sống văn hóa, tinh thần và lao động của người Việt Nam. Tre không chỉ là một phần của thiên nhiên mà còn là một biểu tượng gắn bó mật thiết với con người trong mọi lĩnh vực, từ đời sống hàng ngày đến lao động, và đặc biệt trong chiến đấu.

1. Trong đời sống hàng ngày và trong lao động
Trong đời sống hàng ngày: Cây tre gắn bó mật thiết với đời sống sinh hoạt của người dân Việt Nam. Người ta dùng tre để làm các vật dụng trong gia đình như cột nhà, giường, tủ, rổ rá, quạt, chổi... Những sản phẩm từ tre không chỉ bền chắc mà còn dễ dàng tìm thấy trong tự nhiên, phù hợp với điều kiện sống của người dân nông thôn. Tre cũng là nguồn nguyên liệu quan trọng trong sản xuất đồ thủ công mỹ nghệ, tạo ra những sản phẩm như mây tre đan, gậy, quạt, các đồ trang trí truyền thống.
Trong lao động: Tre còn được dùng trong lao động nông nghiệp. Cây tre là công cụ không thể thiếu trong công việc đồng áng như làm nông cụ, giàn che, hoặc làm công cụ đựng lúa, hay thậm chí làm hàng rào. Nó cũng được sử dụng trong xây dựng nông thôn, tạo dựng những ngôi nhà tạm, chuồng trại, hoặc làm bè để vận chuyển hàng hóa trên sông.
2. Trong chiến đấu
Tre trở thành một biểu tượng mạnh mẽ trong các cuộc kháng chiến chống giặc ngoại xâm, đặc biệt là trong chiến tranh chống Mỹ. Không chỉ là một phần trong các công cụ, vũ khí chiến đấu, tre còn mang trong mình tinh thần bất khuất, sự kiên cường của người dân Việt Nam.

Là vũ khí chiến đấu: Tre được sử dụng làm các loại vũ khí như giáo, mác, súng tre, hoặc trong các bẫy, hào sâu. Đặc biệt, trong những cuộc chiến tranh du kích, cây tre được sử dụng để tạo ra các công trình, chiến hào, hoặc làm những cạm bẫy để tiêu diệt quân địch. Với tính chất nhẹ, bền và dễ sử dụng, tre đã góp phần không nhỏ trong việc chiến đấu bảo vệ đất nước.
Biểu tượng của tinh thần kiên cường: Tre là hình ảnh của sự kiên cường, dẻo dai, không bao giờ gãy. Trong những hoàn cảnh khắc nghiệt của chiến tranh, tre như một biểu tượng của sức mạnh bền bỉ và sự kiên nhẫn, phản ánh lòng dũng cảm, quyết tâm bảo vệ Tổ quốc của nhân dân Việt Nam.
3. Nghệ thuật và tác dụng
Nghệ thuật: Cây tre không chỉ mang trong mình giá trị thực tiễn mà còn là một hình tượng trong văn học và nghệ thuật. Trong các tác phẩm văn học, tre thường được mô tả với những đặc tính như sự dẻo dai, bền bỉ và đầy sức sống. Ví dụ, hình ảnh cây tre trong các tác phẩm của Nguyễn Duy ("Tre Việt Nam") hay những bài hát ca ngợi hình ảnh cây tre trong kháng chiến đều làm nổi bật tính cách kiên cường, bất khuất của dân tộc Việt Nam.
Tác dụng:

Về mặt kinh tế: Cây tre giúp cung cấp nhiều nguồn lợi về vật liệu trong xây dựng, sản xuất và tiêu dùng. Đây là nguồn tài nguyên vô cùng phong phú, dễ trồng và khai thác, giúp người dân phát triển kinh tế.
Về mặt văn hóa: Tre là biểu tượng của sự gắn kết cộng đồng, của tình yêu quê hương đất nước. Trong các lễ hội, cây tre thường xuất hiện như một biểu tượng của sự bền vững, hòa hợp giữa con người với thiên nhiên.
Về mặt tinh thần: Tre không chỉ là vật liệu hay công cụ, mà còn là một phần trong tâm hồn và truyền thống của dân tộc, gắn liền với sự sáng tạo, cần cù lao động, và ý chí kiên cường trong cuộc sống và chiến đấu.

Cây tre không chỉ là một cây cối bình thường trong tự nhiên mà đã trở thành một phần không thể thiếu trong đời sống, lao động, và chiến đấu của con người Việt Nam. Từ những vật dụng trong sinh hoạt hàng ngày đến những chiến công trong lịch sử, cây tre là biểu tượng của sức mạnh, kiên cường và bền bỉ.