Dưới đây là dàn ý chi tiết và nội dung soạn bài Chuyện chức tản viên đền thánh (Trích Truyền kỳ mạn lục của Nguyễn Dữ) ngắn gọn, chuẩn xác và dễ học.

I. Tóm tắt tác phẩm
Nô Ngô Tử Văn (tên Soạn) là người tính tình nóng nảy, cương trực, thấy cảnh đền tà ở làng mình bị tên tướng giặc họ Thôi chiếm cứ làm hại dân liền châm lửa đốt đền. Sau khi đốt đền, Tử Văn bị sốt rét, thấy tên tướng giặc đến đe dọa, bắt trả đền. Tối đến, Thổ công thật đến nhờ Tử Văn minh oan giúp. Tử Văn bị bắt xuống Âm phủ, trước Thần Diêm Vương, ông dũng cảm vạch mặt tên tướng giặc gian tà. Diêm Vương cho người đi minh xác, sự thật đúng như Tử Văn nói. Tướng giặc bị trừng trị, Thổ công lấy lại được đền. Sau đó, Tử Văn được tiến tiến giữ chức Tản Viên đền thánh (Chức quản lý đền Tản Viên).

II. Bố cục bài học
Phần 1 (Từ đầu đến "...không cần gì cả"): Tử Văn đốt đền và nguyên nhân đốt đền.

Phần 2 (Tiếp theo đến "...khó lòng thoát khỏi"): Cuộc đối thoại giữa Tử Văn với ma giặc và Thổ công.

Phần 3 (Tiếp theo đến "...sao cho xang xái"): Tử Văn bị bắt xuống Âm phủ và cuộc đấu tranh đòi justice.

Phần 4 (Còn lại): Tử Văn nhận chức Tản Viên đền thánh và lời bình của tác giả.

III. Hướng dẫn trả lời câu hỏi trọng tâm
1. Nhân vật Ngô Tử Văn và hành động đốt đền
Lai lịch, tính cách: Người làng Yên Dũng, quận Oai Lăng; tính tình "khốn cứng, thấy sự tà gian thì không chịu được".

Hành động đốt đền:

Nguyên nhân: Đền bị tên hung thần (hồn ma tướng giặc họ Thôi) chiếm cứ để làm oai làm oái, quấy nhiễu nhân dân.

Thái độ trước khi đốt: Tắm rửa sạch sẽ, khấn trời đất $\rightarrow$ Hành động đàng hoàng, chính đại quang minh, có mục đích rõ ràng chứ không phải bồng bột.

Ý nghĩa: Biểu hiện của tinh thần chính nghĩa, dũng cảm trừ hại cho dân, thể hiện sự tinh thần dân tộc (tiêu diệt hồn ma giặc xâm lược).

2. Cuộc đấu tranh ở Âm phủ
Bối cảnh: Cảnh âm phủ rùng rợn, Diêm Vương uy nghiêm nhưng ban đầu bị tên tướng giặc che mắt. Tử Văn bị giải xuống trong gông xích.

Tương quan lực lượng: Một bên là Tử Văn cô độc, thất thế; một bên là ma giặc xảo quyệt cùng vây cánh Âm phủ.

Thái độ của Tử Văn:

Cứng cỏi, không sợ hãi trước sự đe dọa của quỷ quái.

Đấu trí dũng cảm, lời lẽ cứng cỏi, đòi đưa chứng cứ ra đối chất ("Nếu sai xin chịu tội").

Kết quả: Diêm Vương cho người đến đền Tản Viên xác minh, sự thật sáng tỏ. Tên tướng giặc bị nhốt vào lồng sắt ở ngục Cửu U, Thổ công phục hồi chức vị.

Ý nghĩa: Khẳng định chân lý "chính nghĩa thắng phi nghĩa", thể hiện niềm tin vào công lý của nhân dân.

3. Việc Ngô Tử Văn nhận chức Tản Viên đền thánh
Phần thưởng: Nhờ sự tiến cử của Thổ công, Tử Văn nhận chức Phán sự ở đền Tản Viên.

Ý nghĩa:

Là sự đền đáp xứng đáng cho người sĩ phu kiên cường, dũng cảm bảo vệ lẽ phải.

Ngợi ca phẩm chất kiên trung, dũng cảm của trí thức Việt Nam.

4. Lời bình ở cuối bài
Nội dung: Khuyên người đời không nên khiếp sợ trước uy quyền hay cái ác. Kẻ làm sĩ phu phải biết đấu tranh bảo vệ chính nghĩa.

Câu nói nổi tiếng: "Kẻ sĩ không nên sợ cứng cỏi mà bẻ cong mình".

IV. Tổng kết
Nghệ thuật: Kể chuyện cuốn hút, thắt nút/mở nút bất ngờ; kết hợp nhuần nhuyễn giữa yếu tố thực và kỳ ảo; khắc họa nhân vật sắc nét qua hành động, lời nói.

Nội dung: Tác phẩm đề cao tinh thần dũng cảm, kiên cường đấu tranh chống cái ác, bảo vệ chính nghĩa của nhân dân; đồng thời thể hiện tinh thần tự hào dân tộc qua nhân vật Ngô Tử Văn.