1. Cách nhận biết biện pháp tu từ
So sánh
Dấu hiệu: có từ như, là, tựa, giống, chẳng khác...

Ví dụ:

"Trẻ em như búp trên cành."
Nhân hóa
Gọi hoặc tả vật bằng từ ngữ dành cho người.

Ví dụ:

"Muỗi mở hội ca hát vang trời."
Ẩn dụ
Gọi tên sự vật này bằng tên sự vật khác có nét tương đồng.

Ví dụ:

"Người cha là cánh buồm của con."
Hoán dụ
Gọi tên sự vật bằng một bộ phận hoặc đặc điểm của nó.

Ví dụ:

"Áo trắng đến trường." (Áo trắng = học sinh)
Điệp ngữ
Lặp lại từ ngữ để nhấn mạnh.

Ví dụ:

"Ngày ngày mặt trời đi qua trên lăng,
Ngày ngày dòng người đi trong thương nhớ."
Nói quá
Phóng đại sự vật.

Ví dụ:

"Mồ hôi rơi như mưa."
Nói giảm nói tránh
Diễn đạt nhẹ nhàng hơn.

Ví dụ:

"Ông đã qua đời."
2. Cách nhận biết gieo vần
Vần chân
Vần ở cuối câu.

Ví dụ:

Trăm năm trong cõi người ta
Chữ tài chữ mệnh khéo là ghét nhau
("ta" – "nhau" cùng vần "a")

Vần lưng
Vần nằm giữa câu thơ.

Ví dụ:

Con cò mà đi ăn đêm
3. Các kiểu câu thường gặp
Câu đơn
Một cụm chủ ngữ – vị ngữ.

Ví dụ:

Lan học bài.
Câu ghép
Có từ hai cụm chủ ngữ – vị ngữ trở lên.

Ví dụ:

Trời mưa nên em ở nhà.
4. Cách nhận biết phương thức biểu đạt
Phương thức
Dấu hiệu
Tự sự
Kể chuyện
Miêu tả
Tả người, cảnh vật
Biểu cảm
Bộc lộ cảm xúc
Nghị luận
Đưa lí lẽ, dẫn chứng
Thuyết minh
Giới thiệu, giải thích
Hành chính công vụ
Đơn từ, thông báo
5. Cách viết đoạn văn nghị luận
Cấu trúc 7–9 câu
Câu 1
Nêu vấn đề.

Câu 2–3
Giải thích.

Câu 4–6
Phân tích.

Câu 7–8
Nêu ý nghĩa.

Câu cuối
Liên hệ bản thân.

Ví dụ đề:
Suy nghĩ về lòng nhân ái

Lòng nhân ái là một phẩm chất tốt đẹp của con người.
Đó là sự yêu thương, giúp đỡ người khác.
Người có lòng nhân ái luôn biết sẻ chia với những hoàn cảnh khó khăn.
Nhờ vậy cuộc sống trở nên tốt đẹp hơn.
Lòng nhân ái giúp gắn kết con người với nhau.
Đây là truyền thống quý báu của dân tộc Việt Nam.
Mỗi người cần rèn luyện lòng nhân ái từ những việc nhỏ nhất.
Em sẽ cố gắng giúp đỡ mọi người xung quanh khi có thể.
6. Công thức làm bài đọc hiểu
Nếu hỏi:
"Biện pháp tu từ là gì?"

Trả lời:

Nêu tên biện pháp tu từ.
Chỉ ra từ ngữ.
Nêu tác dụng.
Ví dụ:

"Muỗi mở hội ca hát vang trời"
Biện pháp tu từ: Nhân hóa.
Từ ngữ: "mở hội", "ca hát".
Tác dụng: Làm hình ảnh muỗi trở nên sinh động, gợi cảnh muỗi rất nhiều và tiếng vo ve ồn ào.
7. Mẹo nhận biết nhanh trong phòng thi
Có "như, tựa, giống" → So sánh.
Vật làm việc của người → Nhân hóa.
Lặp từ → Điệp ngữ.
Phóng đại quá mức → Nói quá.
Thay tên bằng bộ phận, trang phục → Hoán dụ.
Kể sự việc → Tự sự.
Bộc lộ cảm xúc → Biểu cảm.
Đưa lí lẽ, dẫn chứng → Nghị luận.

1. Phân biệt các Biện pháp tu từ
Biện pháp tu từ là "gia vị" giúp câu văn hay và sinh động hơn. Để phân biệt nhanh, bạn có thể dựa vào dấu hiệu đặc trưng: 
So sánh: Đối chiếu hai sự vật, sự việc có nét tương đồng. Dấu hiệu: Có từ như, là, tựa như, giống như.
Ẩn dụ: Gọi tên sự vật, sự việc này bằng tên sự vật, sự việc khác (ngầm so sánh) dựa trên nét tương đồng. Dấu hiệu: Không có từ "như", phải suy luận ngầm.
Hoán dụ: Gọi tên sự vật, sự việc bằng tên của một vật, sự việc khác có quan hệ gần gũi (bộ phận - toàn thể, vật chứa - vật bị chứa).
Nhân hóa: Gọi hoặc tả các sự vật (cây cối, đồ vật, con vật) bằng các từ ngữ vốn dùng cho con người.
Điệp từ/cấu trúc: Lặp đi lặp lại một từ hoặc một cụm từ để nhấn mạnh cảm xúc, ý nghĩa. 

2. Cách nhận diện cấu trúc câu
Cấu trúc câu thể hiện cách sắp xếp ý đồ diễn đạt của tác giả:
Câu đơn: Chỉ có một cụm Chủ - Vị (C - V).
Câu ghép: Có từ hai cụm C - V trở lên, không bao chứa nhau, thường nối bằng từ nối hoặc dấu phẩy.
Câu đặc biệt: Không phân định được chủ ngữ - vị ngữ (VD: Một tiếng chim kêu.).
Đảo ngữ: Đảo vị ngữ hoặc thành phần phụ lên trước chủ ngữ để nhấn mạnh.

3. Cách nhận biết Gieo vần
Gieo vần (chủ yếu trong thơ) là cách sắp xếp các tiếng có âm điệu giống nhau để tạo nhịp điệu: 
Vần chân: Vần được gieo ở cuối dòng thơ (VD: Bài thơ Lục bát, vần gieo ở chữ thứ 6 của câu lục và câu bát).
Vần lưng: Vần được gieo ở giữa dòng thơ (VD: Chữ thứ 4 của câu lục).

4. Kiến thức về nhân vật và cách phân tích nhân vật
Nhân vật là trung tâm của tác phẩm. Khi viết bài phân tích nhân vật, cần bám sát 4 yếu tố:
Ngoại hình: Diện mạo, trang phục nói lên tính cách, hoàn cảnh.
Hành động: Việc nhân vật làm là minh chứng rõ nhất cho phẩm chất, thái độ sống.
Lời thoại: Lời nói bộc lộ tâm tư, tình cảm, thế giới nội tâm.
Nội tâm: Suy nghĩ, cảm xúc, diễn biến tâm lý (thể hiện qua độc thoại hoặc miêu tả của tác giả).

5. Cấu trúc và kỹ năng viết một bài văn hoàn chỉnh
Một bài văn chuẩn mực luôn tuân theo cấu trúc Mở bài - Thân bài - Kết bài:
Mở bài: Giới thiệu tác giả, tác phẩm, vấn đề cần nghị luận. (Trực tiếp hoặc gián tiếp).
Thân bài: Chia thành các luận điểm rõ ràng. Mỗi luận điểm là một khía cạnh của vấn đề, được triển khai theo cấu trúc:Mở đoạn: Nêu luận điểm.
Dẫn chứng & Phân tích: Trích dẫn lời thơ/đoạn văn, bóc tách nghệ thuật (từ ngữ, tu từ) và phân tích ý nghĩa.
Đánh giá: Nhận xét chung về tài năng của tác giả.

Kết bài: Khẳng định lại giá trị của tác phẩm/vấn đề và liên hệ bản thân.

1. Cách nhận biết biện pháp tu từ
So sánh
Dấu hiệu: có từ như, là, tựa, giống, chẳng khác...

Ví dụ:

"Trẻ em như búp trên cành."
Nhân hóa
Gọi hoặc tả vật bằng từ ngữ dành cho người.

Ví dụ:

"Muỗi mở hội ca hát vang trời."
Ẩn dụ
Gọi tên sự vật này bằng tên sự vật khác có nét tương đồng.

Ví dụ:

"Người cha là cánh buồm của con."
Hoán dụ
Gọi tên sự vật bằng một bộ phận hoặc đặc điểm của nó.

Ví dụ:

"Áo trắng đến trường." (Áo trắng = học sinh)
Điệp ngữ
Lặp lại từ ngữ để nhấn mạnh.

Ví dụ:

"Ngày ngày mặt trời đi qua trên lăng,
Ngày ngày dòng người đi trong thương nhớ."
Nói quá
Phóng đại sự vật.

Ví dụ:

"Mồ hôi rơi như mưa."
Nói giảm nói tránh
Diễn đạt nhẹ nhàng hơn.

Ví dụ:

"Ông đã qua đời."
2. Cách nhận biết gieo vần
Vần chân
Vần ở cuối câu.

Ví dụ:

Trăm năm trong cõi người ta
Chữ tài chữ mệnh khéo là ghét nhau
("ta" – "nhau" cùng vần "a")

Vần lưng
Vần nằm giữa câu thơ.

Ví dụ:

Con cò mà đi ăn đêm
3. Các kiểu câu thường gặp
Câu đơn
Một cụm chủ ngữ – vị ngữ.

Ví dụ:

Lan học bài.
Câu ghép
Có từ hai cụm chủ ngữ – vị ngữ trở lên.

Ví dụ:

Trời mưa nên em ở nhà.
4. Cách nhận biết phương thức biểu đạt
Phương thức
Dấu hiệu
Tự sự
Kể chuyện
Miêu tả
Tả người, cảnh vật
Biểu cảm
Bộc lộ cảm xúc
Nghị luận
Đưa lí lẽ, dẫn chứng
Thuyết minh
Giới thiệu, giải thích
Hành chính công vụ
Đơn từ, thông báo
5. Cách viết đoạn văn nghị luận
Cấu trúc 7–9 câu
Câu 1
Nêu vấn đề.

Câu 2–3
Giải thích.

Câu 4–6
Phân tích.

Câu 7–8
Nêu ý nghĩa.

Câu cuối
Liên hệ bản thân.

Ví dụ đề:
Suy nghĩ về lòng nhân ái

Lòng nhân ái là một phẩm chất tốt đẹp của con người.
Đó là sự yêu thương, giúp đỡ người khác.
Người có lòng nhân ái luôn biết sẻ chia với những hoàn cảnh khó khăn.
Nhờ vậy cuộc sống trở nên tốt đẹp hơn.
Lòng nhân ái giúp gắn kết con người với nhau.
Đây là truyền thống quý báu của dân tộc Việt Nam.
Mỗi người cần rèn luyện lòng nhân ái từ những việc nhỏ nhất.
Em sẽ cố gắng giúp đỡ mọi người xung quanh khi có thể.
6. Công thức làm bài đọc hiểu
Nếu hỏi:
"Biện pháp tu từ là gì?"

Trả lời:

Nêu tên biện pháp tu từ.
Chỉ ra từ ngữ.
Nêu tác dụng.
Ví dụ:

"Muỗi mở hội ca hát vang trời"
Biện pháp tu từ: Nhân hóa.
Từ ngữ: "mở hội", "ca hát".
Tác dụng: Làm hình ảnh muỗi trở nên sinh động, gợi cảnh muỗi rất nhiều và tiếng vo ve ồn ào.
7. Mẹo nhận biết nhanh trong phòng thi
Có "như, tựa, giống" → So sánh.
Vật làm việc của người → Nhân hóa.
Lặp từ → Điệp ngữ.
Phóng đại quá mức → Nói quá.
Thay tên bằng bộ phận, trang phục → Hoán dụ.
Kể sự việc → Tự sự.
Bộc lộ cảm xúc → Biểu cảm.
Đưa lí lẽ, dẫn chứng → Nghị luận.