Trong vụ án M, bị can C đã bỏ trốn khỏi nơi cư trú. Cơ quan điêu tra đã ra quyết định truy nã đối với C nhưng quá thời hạn điêu tra vân chưa bắt được bị can. Anh/chị hãy trả lời các câu hỏi sau đây trên cơ sở quy định của BLTTHS 2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2025).
1. Trong trường hợp này, Cơ quan điêu tra có được kết thúc điều tra và đề nghị truy tố vắng mặt bị can C không? Nếu có thì cần điều kiện gì và thủ tục ra sao?
2. Viện kiểm sát có thể ra cáo trạng truy tố C khi C đang bỏ trốn không? Nếu có thì cần điều kiện gì và thủ tục ra sao?
3. Trường hợp bị can C tiếp tục vắng mặt, Tòa án có thể mở phiên tòa xét xử vắng mặt C hay không? Nếu có thì cần điều kiện gì và thủ tục ra sao?
Quảng cáo
2 câu trả lời 39
1. Cơ quan điều tra có được kết thúc điều tra và đề nghị truy tố vắng mặt bị can C không?
Căn cứ pháp luật:
Điều 142 BLTTHS 2015 (sửa đổi, bổ sung 2025) quy định về kết thúc điều tra khi bị can vắng mặt do bỏ trốn.
Trường hợp này:
Cơ quan điều tra có quyền kết thúc điều tra và chuyển hồ sơ đề nghị truy tố vắng mặt C nếu đã ra quyết định truy nã nhưng không bắt được C trong thời hạn điều tra.
Điều kiện:
Bị can đã bị truy nã hợp pháp.
Hồ sơ điều tra đầy đủ chứng cứ, xác minh được hành vi phạm tội của C.
Quá thời hạn điều tra mà bị can vẫn bỏ trốn.
Thủ tục:
Cơ quan điều tra ra quyết định kết thúc điều tra vắng mặt bị can.
Kèm theo biên bản chứng minh việc đã ra quyết định truy nã và chưa bắt được bị can.
Chuyển hồ sơ cùng đề nghị truy tố vắng mặt bị can tới Viện kiểm sát.
2. Viện kiểm sát có thể ra cáo trạng truy tố C khi C đang bỏ trốn không?
Căn cứ pháp luật:
Điều 247 BLTTHS 2015 (sửa đổi, bổ sung 2025) quy định về truy tố vắng mặt bị can bỏ trốn.
Điều kiện:
Bị can đang bị truy nã.
Cơ quan điều tra đã kết thúc điều tra vắng mặt bị can.
Hồ sơ có đầy đủ chứng cứ chứng minh hành vi phạm tội.
Thủ tục:
Viện kiểm sát ra quyết định truy tố vắng mặt bị can, kèm theo cáo trạng.
Quyết định truy tố phải ghi rõ việc bị can đang bỏ trốn và đã ra quyết định truy nã.
Cáo trạng và hồ sơ được chuyển tới Tòa án nơi sẽ xét xử.
3. Tòa án có thể mở phiên tòa xét xử vắng mặt C hay không?
Căn cứ pháp luật:
Điều 353 BLTTHS 2015 (sửa đổi, bổ sung 2025) quy định về xét xử vắng mặt bị can bỏ trốn.
Điều kiện:
Bị can đang bị truy nã hợp pháp.
Viện kiểm sát đã truy tố vắng mặt bị can.
Tòa án đã thông báo công khai cho bị can và người bảo vệ quyền lợi hợp pháp của bị can biết về việc mở phiên tòa.
Thủ tục:
Tòa án ra quyết định mở phiên tòa vắng mặt bị can.
Thông báo người bảo vệ quyền lợi hợp pháp của bị can được tham dự phiên tòa.
Thực hiện xét xử bình thường, đảm bảo quyền lợi cho bị can, như quyền bào chữa thông qua người bảo vệ hợp pháp.
Nếu sau đó bắt được bị can, Tòa án sẽ tái xét xử theo thủ tục bình thường nếu cần.
1. Cơ quan điều tra có được kết thúc điều tra và đề nghị truy tố vắng mặt bị can C không? Nếu có thì điều kiện và thủ tục ra sao?
✅ Cơ quan điều tra có thể kết thúc điều tra và chuyển hồ sơ cho Viện kiểm sát để đề nghị truy tố vắng mặt đối với C.
Theo Điều 243 BLTTHS 2015 (sửa đổi 2025), Viện kiểm sát có thể quyết định truy tố bị can trong trường hợp người đó đã trốn thoát, bị truy nã mà tìm không được (absconded/pursuit in vain). Điều này cho phép truy tố vắng mặt bị can nếu đủ điều kiện. (LuatVietnam)
📌 Điều kiện để được kết thúc điều tra và nộp hồ sơ truy tố vắng mặt:
Đã có quyết định truy nã bị can theo quy định.
Quá thời hạn điều tra mà bị can vẫn chưa bị bắt và việc truy bắt không có kết quả thực tế.
Hồ sơ điều tra đã đầy đủ chứng cứ, đủ căn cứ kết luận hành vi phạm tội và đảm bảo quyền tố tụng của bị can (giấy tờ, tài liệu chứng cứ đầy đủ).
👉 Sau khi đáp ứng các điều kiện trên, Điều tra viên lập Kết luận điều tra đề nghị truy tố vắng mặt C và chuyển hồ sơ đến Viện kiểm sát. (LuatVietnam)
📌 Thủ tục cần tiến hành:
Điều tra viên ra Kết luận điều tra ghi rõ việc bị can bỏ trốn;
Chuyển hồ sơ đến Viện kiểm sát cùng đề nghị truy tố;
Viện kiểm sát xem xét, nếu đủ điều kiện sẽ ban hành Quyết định truy tố bị can vắng mặt theo quy định;
Viện kiểm sát niêm yết cáo trạng (nếu không thể gửi trực tiếp cho bị can) để đảm bảo công khai và quyền bào chữa. (VKS Quảng Ngãi)
👉 Như vậy, Cơ quan điều tra không cần chờ bị can C bị bắt mới kết thúc điều tra. Chỉ cần đã truy nã và không bắt được mà hồ sơ đã đủ thì có thể kết thúc điều tra và đề nghị truy tố vắng mặt theo trình tự tố tụng.
2. (trùng câu hỏi) Cơ quan điều tra có được kết thúc điều tra và đề nghị truy tố vắng mặt bị can C không?
👉 Đã được trả lời ở phần 1. Cơ quan điều tra được quyền làm thủ tục kết thúc điều tra và đề nghị truy tố vắng mặt trong trường hợp C bỏ trốn và bị truy nã mà không bắt được, khi hồ sơ đã đầy đủ chứng cứ và đáp ứng các điều kiện quy định. (LuatVietnam)
3. Nếu bị can C vẫn tiếp tục vắng mặt, Tòa án có thể mở phiên tòa xét xử vắng mặt C không? Điều kiện và thủ tục ra sao?
✅ Có thể mở phiên tòa xét xử bị cáo vắng mặt trong một số trường hợp.
Theo các hướng dẫn về tố tụng tại Việt Nam, Tòa án chỉ được tiến hành xét xử vắng mặt bị cáo khi các điều kiện nhất định được đáp ứng. Đây là trường hợp đặc biệt và phải tuân thủ chặt chẽ thủ tục.
📌 Điều kiện xét xử vắng mặt cơ bản:
Bị cáo đã bị truy nã, vắng mặt mà không vì lý do khách quan hay bất khả kháng (ví dụ: không vì bệnh nặng, đương sự chủ động trốn tránh) và đã dược triệu tập hợp pháp mà vẫn không đến;
Hồ sơ vụ án đầy đủ chứng cứ, không cần phải thẩm vấn trực tiếp bị cáo để làm rõ tình tiết chủ yếu của vụ án;
Tòa án đã niêm yết quyết định đưa vụ án ra xét xử ở nơi cư trú cuối cùng của bị cáo hoặc nơi khác theo quy định để đảm bảo quyền biết của người bị xét xử. (Dữ Liệu Pháp Luật)
📌 Thủ tục xét xử vắng mặt:
Sau khi nhận cáo trạng và hồ sơ từ Viện kiểm sát, Tòa án ra quyết định đưa vụ án ra xét xử, ghi rõ việc bị cáo vắng mặt;
Quyết định xét xử vắng mặt được gửi (nếu có thể) cho bị cáo hoặc niêm yết công khai tại nơi cư trú/ nơi làm việc cũ của bị cáo theo quy định pháp luật;
Tại phiên tòa, Tòa án tiến hành thủ tục theo quy định tố tụng: nghe luận tội, luận phương, đối chất chứng cứ, tuyên án;
Kết quả xét xử có thể áp dụng ngay, thể hiện trên quyết định/sắc lệnh xét xử vắng mặt. (Dữ Liệu Pháp Luật)
📌 Lưu ý: Việc mở phiên tòa vắng mặt là ngoại lệ, vì quyền được xét xử công bằng và quyền tự bào chữa của bị cáo vẫn phải được bảo đảm đầy đủ, trừ khi bị cáo bỏ trốn không vì nguyên nhân bất khả kháng. Điều này nhằm cân bằng quyền của người bị buộc tội và quyền của Nhà nước trong việc bảo đảm trật tự pháp luật.
TÓM TẮT
Quy trình tố tụng
Có được thực hiện không?
Điều kiện chính
Kết thúc điều tra và đề nghị truy tố vắng mặt C
✅ Có thể
Truy nã, không bắt được, hồ sơ đủ chứng cứ
Tòa án xét xử sơ thẩm vắng mặt C
✅ Có thể
Đã triệu tập hợp pháp, vẫn vắng mặt không vì khách quan
Tuyên án vắng mặt C
✅ Có điều kiện
Quy định niêm yết, đảm bảo quyền bào chữa
Quảng cáo
Bạn cần hỏi gì?
Câu hỏi hot cùng chủ đề
-
Đã trả lời bởi chuyên gia
-
Đã trả lời bởi chuyên gia
-
