Để ứng phó với tình huống nguy hiểm từ thiên nhiên (bão, lũ, động đất, sạt lở…), chúng ta cần:

1. Chuẩn bị trước

Theo dõi thông tin thời tiết, cảnh báo thiên tai từ cơ quan chức năng
Chuẩn bị đồ dùng cần thiết: nước uống, lương thực, đèn pin, pin dự phòng, thuốc
Lập kế hoạch sơ tán, biết nơi trú ẩn an toàn
Học kỹ năng phòng tránh thiên tai cơ bản
2. Giữ bình tĩnh khi xảy ra sự cố

Không hoảng loạn, xử lý theo hướng dẫn đã học
Nhanh chóng tìm nơi an toàn (cao ráo khi lũ, chắc chắn khi động đất…)
3. Tuân thủ hướng dẫn của cơ quan chức năng

Nghe theo thông báo sơ tán, cảnh báo nguy hiểm
Không tự ý đi vào khu vực nguy hiểm
4. Bảo vệ bản thân và giúp đỡ người khác

Ưu tiên an toàn cho bản thân và người thân
Hỗ trợ người già, trẻ nhỏ nếu có thể
5. Sau thiên tai

Không quay lại khu vực nguy hiểm khi chưa an toàn
Kiểm tra nguồn điện, nước, thực phẩm
Vệ sinh môi trường, phòng tránh dịch bệnh

Chuẩn bị kỹ lưỡng, bình tĩnh xử lý và tuân thủ hướng dẫn là những yếu tố quan trọng giúp giảm thiểu rủi ro khi gặp thiên tai.

Để ứng phó hiệu quả với các tình huống nguy hiểm từ thiên nhiên (như bão, lũ quét, sạt lở đất, động đất...), bạn cần 
tuân thủ quy tắc 3 giai đoạn: Trước - Trong - Sau khi thiên tai xảy ra.
 
1. Chuẩn bị trước khi thiên tai xảy ra (Chủ động)
Theo dõi thông tin: Luôn cập nhật dự báo thời tiết qua radio, tivi, điện thoại hoặc loa phát thanh địa phương.
Trang bị kỹ năng: Học các kỹ năng sơ cứu cơ bản, cách dùng bình chữa cháy, hoặc kỹ năng bơi lội.
Chuẩn bị bộ cứu sinh: Một túi khẩn cấp bao gồm: nước uống, đồ ăn khô, đèn pin, thuốc men, còi (để báo hiệu) và các giấy tờ quan trọng trong túi chống nước.
Gia cố nhà cửa: Kiểm tra mái nhà, cửa sổ, chặt tỉa cành cây lớn quanh nhà để tránh gãy đổ.
 
2. Hành động khi thiên tai đang xảy ra (Bình tĩnh)
Tìm nơi trú ẩn an toàn:Nếu có bão/lốc: Tránh xa cửa kính, tìm chỗ thấp hoặc phòng kiên cố ở giữa nhà.
Nếu có lũ/sạt lở: Di chuyển ngay lên vùng đất cao hơn, tránh xa các bờ sông, bờ suối hoặc chân núi.
Nếu có động đất: Quy tắc Quỳ xuống - Che đầu - Giữ chặt (Drop, Cover, and Hold on) dưới gầm bàn vững chắc.
Ngắt nguồn điện: Tắt các thiết bị điện và khóa van gas để tránh cháy nổ hoặc điện giật.
Giữ liên lạc: Chỉ dùng điện thoại trong trường hợp thực sự khẩn cấp để tiết kiệm pin và tránh nghẽn mạng.
 
3. Khắc phục sau khi thiên tai đi qua (Cẩn trọng)
Kiểm tra an toàn: Chỉ quay về nhà khi có thông báo an toàn từ chính quyền. Cảnh giác với dây điện bị đứt hoặc rò rỉ gas.
Vệ sinh môi trường: Làm sạch nguồn nước, dọn dẹp rác thải để tránh dịch bệnh bùng phát.
Hỗ trợ lẫn nhau: Giúp đỡ những người xung quanh, đặc biệt là người già, trẻ em và người khuyết tật.
Quy tắc cốt lõi: Luôn ưu tiên bảo vệ tính mạng con người trước khi nghĩ đến việc bảo vệ tài sản.

Để ứng phó với các tình huống nguy hiểm từ thiên nhiên (bão, lũ, động đất, sạt lở…), chúng ta cần chủ động và có kĩ năng phòng tránh:

Trước hết, cần nâng cao nhận thức và chuẩn bị trước: thường xuyên theo dõi dự báo thời tiết, tìm hiểu kiến thức về phòng chống thiên tai, chuẩn bị sẵn các vật dụng cần thiết như đèn pin, nước uống, lương thực, thuốc men, áo phao…

Khi thiên tai xảy ra, cần giữ bình tĩnh và làm theo hướng dẫn của cơ quan chức năng. Nếu có lệnh sơ tán, phải nhanh chóng di chuyển đến nơi an toàn. Tránh đến gần khu vực nguy hiểm như sông suối, vùng sạt lở, cột điện, cây lớn dễ đổ.

Sau thiên tai, cần kiểm tra mức độ an toàn, không quay lại nơi nguy hiểm khi chưa được phép, đồng thời hỗ trợ những người xung quanh nếu có thể.

Bên cạnh đó, mỗi người cần nâng cao ý thức bảo vệ môi trường như trồng cây, không phá rừng, hạn chế xả rác… để giảm thiểu tác động của thiên tai.

Để ứng phó với các tình huống nguy hiểm từ thiên nhiên (như bão, lũ lụt, sạt lở đất, động đất, giông sét...), chúng ta cần chủ động thực hiện theo một quy trình gồm 3 giai đoạn cốt lõi: Trước khi thiên tai xảy ra (Chuẩn bị), Trong khi thiên tai xảy ra (Hành động), và Sau khi thiên tai xảy ra (Khắc phục).

Dưới đây là cẩm nang hành động cụ thể cho từng giai đoạn:

Giai đoạn 1: Trước khi thiên tai xảy ra (Chủ động chuẩn bị)
Sự chuẩn bị kỹ lưỡng quyết định đến 80% sự an toàn của bạn và gia đình.

Cập nhật thông tin: Thường xuyên theo dõi dự báo thời tiết qua tivi, đài phát thanh, loa phát thanh xã/phường hoặc các ứng dụng cảnh báo thiên tai chính thống trên điện thoại.
Gia cố nhà cửa: Kiểm tra và chằng chống lại mái nhà, cắt tỉa các cành cây lớn gần nhà có nguy cơ gãy đổ, khơi thông cống rãnh xung quanh nơi ở.
Chuẩn bị "Túi khẩn cấp": Mỗi gia đình nên có một balô chứa các vật dụng thiết yếu dùng trong ít nhất 3 ngày, bao gồm:

Nước uống và thức ăn khô (mì tôm, lương khô, đồ đóng hộp).
Đèn pin, pin dự phòng, radio bỏ túi, còi cứu hộ.
Hộp y tế cá nhân (thuốc hạ sốt, băng gạc, thuốc sát trùng, thuốc đặc trị của thành viên gia đình).
Giấy tờ tùy thân quan trọng (bọc kín trong túi nilon chống nước).
Nắm rõ phương án sơ tán: Biết rõ đường đi và địa điểm trú ẩn an toàn do chính quyền địa phương quy định (trường học, nhà văn hóa, trung tâm kiên cố).
Giai đoạn 2: Trong khi thiên tai xảy ra (Kỹ năng sinh tồn)
Nguyên tắc tối thượng trong giai đoạn này là giữ bình tĩnh và bảo vệ tính mạng con người trước tài sản.

1. Nếu xảy ra lũ lụt, ngập lụt:
Nhanh chóng di chuyển lên vị trí cao hơn (tầng lầu, gác mái, mái nhà).
Ngắt ngay nguồn điện tổng trong nhà để tránh rò rỉ điện gây điện giật.
Không đi bộ, lội nước hoặc lái xe qua dòng nước lũ đang chảy xiết (dù nước chỉ sâu đến đầu gối).
Tuyệt đối không ăn đồ ăn đã tiếp xúc với nước lũ ô nhiễm.
2. Nếu xảy ra bão lớn, giông sét:
Ở yên trong nhà, khóa chặt các cửa kính, tránh xa khu vực cửa sổ.
Nếu đang ở ngoài đường: Tìm nơi trú ẩn an toàn (tòa nhà kiên cố), không trú mưa dưới gốc cây to, cột điện, trạm biến áp hoặc các tấm biển quảng cáo lớn.
Nếu ở vùng trống trải khi có sấm sét: Gom hai chân lại, ngồi xổm, nhón gót chân lên khỏi mặt đất, đầu cúi sát gối và lấy tay che tai (không nằm duỗi thẳng trên mặt đất).
3. Nếu xảy ra sạt lở đất, lũ quét (Vùng núi):
Nếu nghe thấy tiếng động lớn lạ (tiếng ầm ầm, tiếng cây gãy rú sập từ trên núi), hãy ngay lập tức chạy nhanh theo hướng vuông góc với đường đi của dòng lũ quét hoặc đất đá sạt lở.
Không đi qua các cây cầu bắc ngang qua suối khi nước đang chuyển sang màu đục và dâng cao nhanh chóng.
Giai đoạn 3: Sau khi thiên tai xảy ra (Khắc phục an toàn)
Kiểm tra an toàn trước khi vào nhà: Quan sát xem nhà có nguy cơ bị sập, tường nứt hay rò rỉ ga, chập điện hay không rồi mới bước vào.
Giúp đỡ người xung quanh: Tham gia cứu hộ, hỗ trợ người già, trẻ em và những người bị thương xung quanh nếu điều kiện an toàn cho phép.
Vệ sinh môi trường: Thu dọn rác thải, xác động vật (nếu có), tiến hành khử trùng nguồn nước và nhà ở để tránh dịch bệnh bùng phát (tiêu chảy, sốt xuất huyết, nước ăn chân).
Báo cáo thiệt hại: Kịp thời thông báo với chính quyền địa phương về tình hình thiệt hại của gia đình để nhận được sự hỗ trợ cần thiết.
Lời khuyên nằm lòng: Trong mọi tình huống nguy hiểm từ thiên nhiên, việc tuân thủ tuyệt đối sự hướng dẫn, chỉ đạo sơ tán của chính quyền địa phương và các lực lượng cứu hộ là biện pháp bảo vệ bản thân thông minh nhất.