Ý kiến: Không đồng ý với nhận định “Triều đình nhà Nguyễn phải chịu toàn bộ trách nhiệm”.
1. Triều đình nhà Nguyễn có trách nhiệm lớn
Triều đình nhà Nguyễn có nhiều sai lầm khiến đất nước suy yếu trước khi thực dân Pháp xâm lược:

Chính sách đối nội bảo thủ, lạc hậu, không cải cách đất nước.
Thực hiện chính sách “bế quan tỏa cảng”, hạn chế giao lưu với phương Tây nên đất nước chậm phát triển.
Đàn áp các cuộc khởi nghĩa nông dân, làm xã hội bất ổn.
Khi Pháp xâm lược, triều đình thiếu quyết tâm kháng chiến, nhiều lần ký hiệp ước nhượng đất cho Pháp (Nhâm Tuất 1862, Giáp Tuất 1874, Pa-tơ-nốt 1884…).
→ Những chính sách này làm đất nước suy yếu và tạo điều kiện cho Pháp xâm lược.

2. Tuy nhiên, không thể nói triều đình chịu toàn bộ trách nhiệm
Vì việc mất nước còn do nhiều nguyên nhân khác:

Thực dân Pháp có tiềm lực kinh tế, quân sự mạnh, vũ khí hiện đại.
Âm mưu xâm lược của chủ nghĩa thực dân phương Tây đang mở rộng ở châu Á.
Tương quan lực lượng giữa Việt Nam và Pháp rất chênh lệch.
Nhiều nước châu Á thời kì đó cũng rơi vào tình trạng bị xâm lược.


Triều đình nhà Nguyễn phải chịu trách nhiệm lớn vì những sai lầm trong đường lối cai trị và chống ngoại xâm, nhưng không phải là nguyên nhân duy nhất dẫn đến việc mất nước. Việc mất nước là kết quả của cả nguyên nhân chủ quan và khách quan.

Ý kiến: Không hoàn toàn đồng ý rằng triều đình nhà Nguyễn phải chịu toàn bộ trách nhiệm trong việc mất nước vào thế kỉ XIX.

Trước hết, triều đình nhà Nguyễn có một phần trách nhiệm lớn. Khi thực dân Pháp xâm lược, triều đình đã có nhiều chính sách sai lầm như bảo thủ, đóng cửa đất nước, không kịp thời cải cách để phát triển kinh tế và quân sự. Bên cạnh đó, triều đình còn thiếu quyết tâm kháng chiến, nhiều lần ký các hiệp ước nhượng đất, nhượng quyền cho Pháp như Hiệp ước Nhâm Tuất 1862, Hiệp ước Hác-măng 1883 và Hiệp ước Pa-tơ-nốt 1884, làm cho đất nước dần rơi vào tay thực dân.

Tuy nhiên, không thể nói triều đình phải chịu toàn bộ trách nhiệm. Nguyên nhân mất nước còn do sự xâm lược mạnh mẽ của thực dân Pháp, khi đó Pháp có quân đội, vũ khí và khoa học – kĩ thuật hiện đại hơn nhiều. Ngoài ra, tình hình đất nước lúc bấy giờ kinh tế yếu kém, xã hội nhiều khó khăn, khiến việc chống lại một nước tư bản mạnh trở nên rất khó khăn.

Kết luận: Triều đình nhà Nguyễn có trách nhiệm lớn vì những chính sách bảo thủ và sự đầu hàng từng bước trước thực dân Pháp. Tuy nhiên, việc mất nước vào thế kỉ XIX còn do nhiều nguyên nhân khác, đặc biệt là sự xâm lược mạnh mẽ của thực dân Pháp, nên không thể quy toàn bộ trách nhiệm cho triều đình nhà Nguyễn.

Chào bạn, đây là một chủ đề rất hay và luôn gây tranh cãi sôi nổi trong các tiết Lịch sử lớp 8 (bộ sách Kết nối tri thức).

Với câu hỏi này, câu trả lời đầy đủ và khách quan nhất thường là: Không đồng ý hoàn toàn.

Nhà Nguyễn có trách nhiệm rất lớn, nhưng nói "chịu toàn bộ trách nhiệm" thì chưa thỏa đáng vì còn nhiều yếu tố khách quan thời đại. Dưới đây là các ý kiến giúp bạn lập luận sắc bén hơn:

1. Trách nhiệm của nhà Nguyễn (Lý do để "Đồng ý" một phần)
Nhà Nguyễn đóng vai trò là bên nắm quyền quyết định vận mệnh quốc gia, nên không thể phủ định sai lầm:

Chính sách "Bế quan tỏa cảng": Việc đóng cửa, từ chối giao thương và khước từ các đề nghị cải cách (như của Nguyễn Trường Tộ) đã khiến đất nước lạc hậu, suy yếu về kinh tế và quân sự.
Chính sách đối ngoại sai lầm: Việc "cấm đạo", sát hại giáo sĩ đã vô tình tạo cớ cho thực dân Pháp nổ súng xâm lược dưới chiêu bài "bảo vệ đạo Kitô".
Đường lối kháng chiến: Nhà Nguyễn thiên về thương thuyết, nặng tư tưởng "hòa nghị" để bảo vệ quyền lợi dòng họ, dẫn đến việc ký các hiệp ước đầu hàng (Nhâm Tuất, Giáp Tuất, Hài Măng, Patenôtre).
Xa rời nhân dân: Khi nhân dân đang hăng hái chống Pháp, triều đình lại ngăn cản, thậm chí đàn áp các phong trào tự phát để giữ hòa khí với Pháp.

2. Các yếu tố khách quan (Lý do để "Không đồng ý" hoàn toàn)
Chúng ta cần nhìn vào bối cảnh thế giới thế kỉ XIX để thấy cái khó của nhà Nguyễn:

Làn sóng thực dân hóa: Đây là thời điểm chủ nghĩa tư bản phương Tây (Pháp, Anh...) đang bành trướng mạnh mẽ trên toàn cầu. Hầu hết các nước châu Á, châu Phi đều bị xâm lược, không riêng gì Việt Nam.
Chênh lệch sức mạnh quân sự: Pháp lúc đó là cường quốc công nghiệp với vũ khí hiện đại (tàu chiến vỏ thép, đại bác tầm xa), trong khi quân đội nhà Nguyễn vẫn dùng giáo mác, súng kíp thô sơ. Đây là cuộc chiến không cân sức.
Sự suy yếu nội tại: Khi Pháp đến, chế độ phong kiến Việt Nam đã bước vào giai đoạn khủng hoảng trầm trọng từ trước đó, không chỉ riêng do lỗi của các vua nhà Nguyễn thời kỳ chống Pháp.

3. Tổng kết quan điểm
Theo tinh thần của sách Kết nối tri thức, bạn nên chốt lại bằng một cái nhìn đa chiều:

Nhà Nguyễn phải chịu trách nhiệm chính và trực tiếp vì đã không nhận thức kịp thời xu thế thời đại, không đoàn kết được nhân dân và có những quyết sách sai lầm dẫn đến mất độc lập. Tuy nhiên, việc mất nước còn là hệ quả của quy luật xâm lược từ chủ nghĩa thực dân và sự lạc hậu của hệ thống phong kiến so với nền văn minh công nghiệp phương Tây.

Lời khuyên cho bạn: Nếu đây là bài kiểm tra hoặc thảo luận trên lớp, hãy chọn phương án "Không đồng ý với ý kiến cho rằng nhà Nguyễn chịu TOÀN BỘ trách nhiệm", sau đó phân tích 2 mặt: Chủ quan (lỗi triều đình) và Khách quan (sức mạnh kẻ thù) để bài viết có chiều sâu nhé.

Em không hoàn toàn đồng ý với ý kiến cho rằng triều đình nhà Nguyễn phải chịu toàn bộ trách nhiệm trong việc mất nước vào thế kỉ XIX.

Trước hết, triều đình nhà Nguyễn đúng là có trách nhiệm lớn vì đã thực hiện nhiều chính sách sai lầm: bảo thủ, lạc hậu, không tiến hành cải cách đất nước và bỏ lỡ cơ hội canh tân. Khi thực dân Pháp xâm lược, triều đình nhiều lúc bị động, thiếu kiên quyết và liên tiếp ký các hiệp ước nhượng bộ, khiến đất nước dần rơi vào tay Pháp.

Tuy nhiên, không thể nói triều đình nhà Nguyễn phải chịu hoàn toàn trách nhiệm, vì còn có những nguyên nhân khách quan. Thực dân Pháp là một nước tư bản mạnh, có quân đội và vũ khí hiện đại, trong khi Việt Nam lúc đó là một nước phong kiến lạc hậu, kinh tế – quân sự yếu hơn nhiều nên rất khó chống lại cuộc xâm lược.

Vì vậy, việc mất nước là kết quả của nhiều nguyên nhân khác nhau, nhưng có thể nói triều đình nhà Nguyễn phải chịu trách nhiệm lớn nhất.