I. Mở bài
Giới thiệu tác phẩm: Tên truyện, tác giả, hoàn cảnh ra đời (nếu cần).
Nêu vấn đề nghị luận: Chủ đề, nhân vật, sự kiện hoặc giá trị của tác phẩm mà em định phân tích.
Mục đích: Thu hút người đọc và nêu rõ hướng nghị luận.
Ví dụ câu mở bài:

“Truyện ngắn Lão Hạc của Nam Cao phản ánh nỗi đau của người nông dân trong xã hội cũ, qua đó thể hiện tình thương con sâu sắc của nhân vật chính.”

II. Thân bài
1. Tóm tắt truyện (ngắn gọn, chỉ 1-2 câu) nếu cần.
2. Phân tích chi tiết:

Nhân vật: Tính cách, hành động, suy nghĩ, mâu thuẫn.
Sự kiện: Những tình huống quan trọng, xung đột, cao trào.
Nghệ thuật: Lối kể chuyện, miêu tả, đối thoại, hình ảnh, ẩn dụ.
Chủ đề và tư tưởng: Ý nghĩa nhân văn, xã hội, đạo đức mà tác phẩm truyền tải.
3. Liên hệ, đánh giá:

Nhận xét giá trị của tác phẩm đối với bản thân, đời sống hoặc văn học.

III. Kết bài
Khẳng định lại giá trị của tác phẩm.
Nêu cảm nghĩ cá nhân hoặc bài học rút ra.
Ví dụ câu kết bài:

“Qua truyện Lão Hạc, em hiểu thêm về sự bao dung, tình thương và nỗi đau thầm lặng của con người, đồng thời biết trân trọng những giá trị nhân văn trong cuộc sống.”

 Mẹo nhỏ để bài văn thêm sắc nét:

Mỗi ý phân tích nên có ví dụ dẫn chứng trực tiếp từ truyện (câu, chi tiết).
Dùng câu văn liên kết logic, tránh liệt kê rời rạc.
Kết hợp cảm xúc cá nhân để bài văn sống động, chân thực.

1. Mở bài
Giới thiệu tác giả và tác phẩm (tên truyện, tác giả, hoàn cảnh sáng tác nếu có).
Nêu vấn đề nghị luận (nội dung, nhân vật, chi tiết hoặc ý nghĩa của truyện mà đề yêu cầu).
 Ví dụ:
Nguyễn Quang Sáng là nhà văn gắn bó với miền Nam và thời kỳ kháng chiến chống Mỹ. Truyện ngắn “Chiếc lược ngà” thể hiện tình cha con sâu nặng giữa chiến tranh ác liệt.

2. Thân bài
Gồm 3 phần chính:

a. Giới thiệu khái quát về truyện

Hoàn cảnh sáng tác
Cốt truyện, nhân vật, ngôi kể, tình huống truyện
b. Phân tích nội dung nghị luận (theo yêu cầu đề)

Phân tích nhân vật (tính cách, hành động, lời nói, ý nghĩa)
Hoặc phân tích chi tiết, chủ đề, thông điệp mà tác phẩm gửi gắm
c. Nghệ thuật

Nghệ thuật kể chuyện, xây dựng nhân vật, ngôn ngữ, hình ảnh, biểu tượng...
⇒ Rút ra nhận xét chung:

Giá trị nội dung (ý nghĩa, bài học cuộc sống)
Giá trị nghệ thuật (cách viết, cảm xúc, ngôn ngữ)

3. Kết bài
Khẳng định lại giá trị của tác phẩm hoặc nhân vật.
Nêu cảm nghĩ, ấn tượng riêng của bản thân về truyện.
 Ví dụ:
“Chiếc lược ngà” không chỉ làm em xúc động vì tình cha con sâu sắc mà còn khiến em hiểu thêm giá trị của tình cảm gia đình trong mọi hoàn cảnh.

CẤU TRÚC BÀI VĂN NGHỊ LUẬN VỀ TÁC PHẨM TRUYỆN
I. Mở bài
Giới thiệu chung về tác giả và tác phẩm (năm sáng tác, thể loại, hoàn cảnh sáng tác nếu biết).
Giới thiệu vấn đề nghị luận mà bài viết muốn tập trung.

Ví dụ: tính cách nhân vật, giá trị nhân đạo, nghệ thuật kể chuyện…
Mẫu:

Tác phẩm “...”, của tác giả … được viết vào … là một truyện … Nét đặc sắc của truyện chính là … (giới thiệu vấn đề cần nghị luận).

II. Thân bài
1. Giải thích, phân tích vấn đề
Trình bày nội dung chính của truyện liên quan tới vấn đề nghị luận.
Trích dẫn tình tiết, đoạn trích cụ thể để làm rõ luận điểm.
Giải thích ý nghĩa, thông điệp mà tác giả muốn truyền tải.
2. Bình luận, đánh giá
Nhận xét về tư tưởng, tình cảm, đạo đức, nhân văn của truyện.
Bình luận về nghệ thuật kể chuyện, hình ảnh, ngôn ngữ, miêu tả, xây dựng nhân vật.
Liên hệ thực tế nếu cần: bài học rút ra cho cuộc sống.
Mẹo: Mỗi đoạn thân bài nên tập trung một luận điểm chính, trích dẫn dẫn chứng và phân tích kỹ càng.

III. Kết bài
Khẳng định lại giá trị tư tưởng, nghệ thuật của tác phẩm.
Nêu bài học, cảm nhận cá nhân hoặc ý nghĩa của tác phẩm đối với người đọc.
Mẫu:

Truyện “…” không chỉ mang đến những câu chuyện sống động mà còn gửi gắm thông điệp … Giúp người đọc hiểu thêm về … và rút ra bài học về …

Lưu ý khi viết
Luôn dẫn chứng bằng chi tiết cụ thể trong truyện.
Không kể lại toàn bộ truyện, chỉ nêu tóm tắt nội dung liên quan tới luận điểm.
Giữ mạch văn chặt chẽ, các đoạn thân bài rõ ràng.
Thể hiện cảm nhận và suy nghĩ cá nhân để bài viết sinh động, thuyết phục.