PHẦN I. ĐỌC – HIỂU
Câu 1. Bài thơ được viết theo thể thơ bảy chữ.
Đáp án: D

Câu 2. Các tiếng gieo vần trong khổ thơ là: tạ – lá; lần – vân; vân – dần
Đáp án: A

Câu 3. Nhân vật trữ tình trong bài thơ là “tôi”.
Đáp án: C

Câu 4. Đề tài của bài thơ là kỉ niệm tuổi thơ, tuổi học trò.
Đáp án: C

Câu 5. “Hồn tôi đấy” được gợi ra qua những hình ảnh: căn trường, bờ cỏ, nước vôi xanh.

 Đáp án: B

Câu 6. Câu thơ “Lá reo trên hồ lặng lờ trong” sử dụng biện pháp nhân hoá.
 Đáp án: C

Câu 7. Hai câu thơ:
“Bạn trường những bóng phù vân
Xót thương mái tóc nay dần hết xanh”
→ Thể hiện sự hoài niệm, tiếc nuối, xót xa của tác giả khi nghĩ về tuổi học trò.
Đáp án: A

Câu 8. Cảm hứng chủ đạo của bài thơ là:
Dòng hoài niệm và nỗi tiếc nuối khôn nguôi về kỉ niệm tuổi ấu thơ – thuở cắp sách tới trường.
Đáp án: D

Câu 9.
 Thông điệp của bài thơ:
Bài thơ gửi gắm thông điệp hãy trân trọng và gìn giữ những năm tháng tuổi học trò trong sáng, hồn nhiên, vì đó là quãng đời đẹp nhất của mỗi con người, dù thời gian có trôi, ký ức ấy vẫn sống mãi trong tâm hồn ta.

Câu 10.
Đoạn văn (4–6 câu):

Qua bài thơ “Trưa vắng”, em cảm nhận được vẻ đẹp trong sáng và hồn nhiên của tuổi học trò. Những kỷ niệm về mái trường, bạn bè và những buổi trưa hè đã gợi trong em niềm xúc động và biết ơn sâu sắc. Em thấy mình cần phải trân trọng từng khoảnh khắc bên thầy cô, bạn bè, chăm ngoan học giỏi để sau này không phải tiếc nuối. Bài thơ giúp em thêm yêu mái trường và quãng đời học sinh thân thương của mình.

 PHẦN II. VIẾT – Bài văn phân tích hai khổ thơ đầu trong “Trưa vắng” của Hồ Dzếnh
Mở bài:
Hồ Dzếnh là một trong những gương mặt tiêu biểu của phong trào Thơ mới với giọng thơ chân thành, đằm thắm, giàu cảm xúc. Bài thơ “Trưa vắng” là một khúc hoài niệm nhẹ nhàng về tuổi học trò hồn nhiên, trong sáng. Hai khổ thơ đầu của tác phẩm đã gợi lại những hình ảnh thân thương và những rung động sâu kín của một tâm hồn nhạy cảm trước quá khứ đẹp đẽ.

Thân bài:
Ngay từ những câu thơ mở đầu, tác giả đã gợi lên bức tranh quen thuộc của ngôi trường xưa:

“Hồn tôi đấy: căn trường nho nhỏ
Nước vôi xanh, bờ cỏ tươi non...”
“Hồn tôi đấy” là một cách nói đầy xúc động – nhà thơ như thấy chính tâm hồn mình hòa vào không gian tuổi thơ, vào màu “nước vôi xanh”, “bờ cỏ tươi non”. Những hình ảnh giản dị ấy khơi dậy cả một miền ký ức trong trẻo. Câu thơ “Chân đi nghe động tới hồn ngây thơ” gợi ra cảm giác xao động, bồi hồi khi bước chân trở lại nơi xưa cũ, khiến “hồn” cũng rung lên trong niềm nhớ.

Sang khổ thứ hai, dòng hồi tưởng trở nên rõ nét hơn:

“Sâu rộng quá những giờ vui trước
Nhịp cười say trên nước chưa trôi
Trưa hè thường thấy hai tôi
Ném đầu chim chích, bắt đuôi chuồn chuồn...”
Những câu thơ đầy hình ảnh và nhạc điệu ấy tái hiện một thời tuổi thơ hồn nhiên, say mê với trò chơi giữa thiên nhiên. “Nhịp cười say”, “bắt đuôi chuồn chuồn” là những ký ức ngọt ngào, trong sáng, chan chứa niềm vui. Cụm từ “sâu rộng quá những giờ vui trước” bộc lộ cảm xúc trào dâng của nhà thơ – một nỗi nhớ da diết với quá khứ đẹp mà thời gian không thể xoá nhòa.

Kết bài:
Hai khổ thơ đầu của “Trưa vắng” là khúc dạo đầu trong bản nhạc hoài niệm về tuổi học trò. Với giọng thơ chân thành, ngôn từ giản dị, Hồ Dzếnh đã đưa người đọc trở về với miền ký ức êm đềm, để ta thêm yêu, thêm quý những năm tháng trong trẻo đã qua – quãng đời mà ai cũng một lần thương nhớ.

Phần I: Đọc - hiểu
Câu 1. Bài thơ được viết theo thể thơ nào?
Đáp án: C. Bảy chữ.

Câu 2. Dòng nào nêu đúng các tiếng gieo vần trong khổ thơ:
Cỏ mấy bận xanh rồi lại tạ
Gió lùa thu trong lá bao lần...
Bạn trường những bóng phù vân
Xót thương mái tóc nay dần hết xanh

Đáp án: A. Tạ - lá; lần - vân; vân - dần

Câu 3. Nhân vật trữ tình xuất hiện trong bài thơ là ai?
Đáp án: C. Tôi.

Câu 4. Đâu là đề tài của bài thơ?
Đáp án: C. Kỉ niệm tuổi thơ.

Câu 5. Ở khổ thơ thứ nhất, “Hồn tôi đấy” được gợi ra qua những hình ảnh nào?
Đáp án: B. Căn trường, bờ cỏ, nước vôi xanh.

Câu 6. Câu thơ “Lá reo trên hồ lặng lờ trong” sử dụng biện pháp tu từ gì?
Đáp án: C. Nhân hoá.

Câu 7. Ý nào nói đúng nội dung của hai câu thơ:
“Bạn trường những bóng phù vân
Xót thương mái tóc nay dần hết xanh.”

Đáp án: A. Hai câu thơ bộc lộ sự hoài niệm, tiếc nuối, xót xa của tác giả khi nghĩ về tuổi học trò.

Câu 8. Dòng nào nêu đúng cảm hứng chủ đạo của bài thơ?
Đáp án: D. Bài thơ là dòng hoài niệm và nỗi tiếc nuối khôn nguôi về kỉ niệm tuổi ấu thơ - thủa cắp sách tới trường.

Câu 9. Bài thơ gửi đến người đọc bức thông điệp gì?
Bài thơ gợi lên những kỉ niệm đẹp, trong sáng của tuổi học trò, đồng thời bày tỏ nỗi tiếc nuối, hoài niệm về một thời đã qua. Qua đó, bài thơ nhắc nhở chúng ta trân trọng tuổi trẻ, những năm tháng học hành và tình bạn thân thiết.

Câu 10. Qua bài thơ, em được bồi đắp thêm những tình cảm, thái độ, hành động gì đối với tuổi học trò của chính mình?
Qua bài thơ, em cảm nhận được sự quý giá của tuổi học trò với bao kỉ niệm đẹp đẽ và hồn nhiên. Em biết trân trọng hơn quãng thời gian học tập, tình bạn và ước mơ tuổi trẻ. Em sẽ cố gắng học tập chăm chỉ, giữ gìn tình bạn và sống trọn vẹn những năm tháng này.

Phần II: Viết
Bài văn phân tích hai khổ thơ đầu bài thơ “Trưa vắng” của Hồ Dzếnh
Bài thơ “Trưa vắng” của Hồ Dzếnh mở đầu bằng những hình ảnh thơ mộc mạc, gần gũi gợi về không gian trường học thân thương và tuổi thơ trong sáng của nhân vật trữ tình.

Trong hai khổ thơ đầu, tác giả đã dùng những hình ảnh rất giản dị như “căn trường nho nhỏ”, “nước vôi xanh”, “bờ cỏ tươi non” để gợi nên một không gian quen thuộc, yên bình của mái trường. Những hình ảnh ấy không chỉ đơn thuần là cảnh vật mà còn mang đậm dấu ấn của ký ức và tình cảm gắn bó sâu sắc với tuổi học trò.

Câu thơ “Lâu rồi còn thoảng mùi thơm” gợi nên dư vị ngọt ngào, nhẹ nhàng của những kỉ niệm cũ, còn “Chân đi nghe động tới hồn ngây thơ” như nhắc nhở về sự hồn nhiên, tinh khiết của tuổi thơ, một thời chưa vướng bận lo toan của cuộc sống.

Tiếp đó, trong khổ thứ hai, Hồ Dzếnh thể hiện những khoảnh khắc vui đùa, hồn nhiên của tuổi học trò qua hình ảnh “Ném đầu chim chích, bắt đuôi chuồn chuồn”. Những hình ảnh này vừa sinh động vừa giàu sức gợi, giúp người đọc cảm nhận được niềm vui và sự sảng khoái của những giờ phút nghỉ hè giữa trưa vắng.

Hai khổ thơ đầu của bài thơ là sự kết hợp hài hòa giữa không gian và cảm xúc, giữa cảnh vật và kỉ niệm, làm nổi bật lên một tâm hồn trong trẻo, một thời tuổi trẻ đẹp đẽ và đầy mơ ước.