Đồi núi là bộ phận quan trọng nhất của cấu trúc địa hình Việt Nam vì nhiều lý do liên quan đến đặc điểm địa hình, sự phân bố dân cư, tài nguyên thiên nhiên và ảnh hưởng đến kinh tế - xã hội của đất nước. Dưới đây là những lý do chính:

1. Địa hình đồi núi chiếm diện tích lớn
Việt Nam có diện tích khoảng 331.212 km², trong đó đồi núi chiếm tới khoảng 3/4 diện tích cả nước (khoảng 75%). Địa hình đồi núi phân bố chủ yếu ở miền Bắc, miền Trung và Tây Nguyên, tạo thành các dãy núi cao, các vùng cao nguyên, đồi núi thấp, làm nên sự đa dạng về địa hình. Các vùng đồi núi như Tây Bắc, Đông Bắc, Trường Sơn, Tây Nguyên đều có đặc điểm địa hình nổi bật, góp phần tạo nên sự đặc trưng của cấu trúc địa lý Việt Nam.
2. Ảnh hưởng lớn đến khí hậu và sinh thái
Đồi núi ảnh hưởng rất lớn đến khí hậu, đặc biệt là tạo ra các vùng khí hậu khác nhau. Các dãy núi cao như Hoàng Liên Sơn, dãy Trường Sơn tạo nên các vùng khí hậu phân hóa rõ rệt từ miền núi cao lạnh giá đến đồng bằng nhiệt đới. Các đỉnh núi và dãy núi còn tạo nên các hệ sinh thái đa dạng, từ rừng mưa nhiệt đới ẩm ướt ở vùng thấp đến rừng núi ôn đới ở vùng cao.
3. Nguồn tài nguyên thiên nhiên phong phú
Đồi núi Việt Nam là nơi tập trung rất nhiều tài nguyên thiên nhiên quý giá, đặc biệt là khoáng sản (than đá, bauxite, vàng, chì, đồng,…) và rừng nguyên sinh. Rừng đồi núi cung cấp gỗ quý, dược liệu, động vật hoang dã, góp phần quan trọng vào nền kinh tế quốc dân. Các cao nguyên như Tây Nguyên còn là nơi sản xuất cà phê, cao su, và nhiều sản phẩm nông sản khác.
4. Định hình các con sông, hồ và hệ thống thủy lợi
Các dãy núi, đồi là nguồn gốc hình thành các con sông lớn như sông Hồng, sông Mekong, sông Đồng Nai,… Đây là những con sông lớn, có vai trò quan trọng trong việc cung cấp nước tưới tiêu cho nông nghiệp, giao thông thủy, và cung cấp nước cho sinh hoạt. Ngoài ra, địa hình đồi núi còn tạo nên các hồ nước lớn, là nơi cung cấp nước sinh hoạt, thủy điện, và nơi sinh sống của nhiều loài động vật.
5. Đồi núi có giá trị về mặt lịch sử và văn hóa
Các vùng núi ở Việt Nam là nơi sinh sống của nhiều dân tộc thiểu số, mỗi dân tộc có nền văn hóa, phong tục tập quán, và nghề truyền thống riêng biệt. Địa hình đồi núi cũng là chứng nhân của nhiều sự kiện lịch sử quan trọng của dân tộc Việt Nam, đặc biệt trong các cuộc chiến tranh chống xâm lược. Những vùng núi như Tây Bắc, Trường Sơn, Đông Bắc không chỉ có giá trị về tài nguyên mà còn chứa đựng những giá trị lịch sử, văn hóa sâu sắc.
6. Tạo nền tảng phát triển kinh tế
Mặc dù đồi núi gặp phải khó khăn trong việc xây dựng cơ sở hạ tầng giao thông và phát triển sản xuất nông nghiệp, nhưng với sự phát triển của các công nghệ và chiến lược phát triển bền vững, đồi núi vẫn có tiềm năng lớn. Các ngành khai khoáng, du lịch sinh thái, lâm nghiệp, và nông sản (cà phê, chè, gia vị) vẫn đang đóng góp đáng kể vào nền kinh tế quốc dân.
Đồi núi không chỉ là bộ phận quan trọng của cấu trúc địa hình Việt Nam vì diện tích rộng lớn, mà còn vì ảnh hưởng sâu sắc đến khí hậu, sinh thái, tài nguyên thiên nhiên và đời sống con người. Địa hình đồi núi chiếm ưu thế trong việc tạo dựng các đặc điểm tự nhiên, văn hóa, lịch sử và phát triển kinh tế, vì vậy có thể nói đồi núi là bộ phận cấu trúc quan trọng nhất của địa hình Việt Nam.