Dàn ý hình tượng Đan Thiềm trong Vĩnh biệt Cửu Trùng Đài

1/ Giới thiệu chung:

– Vị trí: Tuy là nhân vật phụ nhưng góp phần tô đậm nhân vật Vũ Như Tô và làm rõ tư tưởng chủ đạo của tác phẩm.

– Đây là người cung nữ say mê cái đẹp, trân trọng người tài; thấu hiểu lẽ đời nhưng gặp phải bi kịch.

2/ Đặc điểm:

a) Người cung nữ say mê cái đẹp và trân trọng người tài:

– Đan Thiềm là người đã khích lệ Vũ Như Tô xây Cửu Trùng Đài. Vũ Như Tô là người nghệ sĩ có tài, có nhân cách, kiên quyết không xây Cửu Trùng Đài ,bởi đó là chốn ăn chơi sa đọa của vua chúa. Nhưng khao khát cái đẹp mãnh liệt và được tiếp sức, khích lệ bởi Đan Thiềm nên càng cháy sáng và biến thành hành động. (Đan Thiềm khuyên Vũ Như Tô lợi dụng tiền bạc…xây cho dân tộc một công trình…) Cái đẹp mà Đan Thiềm tôn thờ là cái đẹp bề thế, muôn đời. Tình yêu cái đẹp của nàng xuất phát từ lòng tự hào, tự tôn dân tộc.

– Khi đám thợ thuyền phản loạn, chính Đan Thiềm khuyên Vũ Như Tô bỏ trốn bởi lo cho tài của Vũ Như Tô bị uổng.

+ Qua ngoại hình: "chạy…mau" (T185) bởi quá lo lắng.

+ Hành động, cử chỉ: chạy, thở hổn hển vào báo tin cho Vũ Như Tô, quỳ xuống xin bọn phản loạn đừng giết Vũ Như Tô (toàn những hành động cực tả) => tô đậm tinh thần hoảng loạn đau đớn của Đan Thiềm trước tình hình tính mạng của Vũ Như Tô bị đe dọa.

+ Lời thoại: van lơn, khuyên nhủ, van nài.

"Ông nghe…được!" (T185), "Ông…đi” (T186), “Tài kia…nữa” (T186) => van lơn, khẩn thiết.

"Đừng…trời" (T189)

Giọng thúc bách Vũ Như Tô trốn để tài năng không mất…

+ Xin chết thay cho Vũ Như Tô

“Tướng quân…người tài…” (T190), “Tướng quân…tô điểm” (T190), “Tướng quân…chịu chết"(T190)

Quý người tài, yêu cái đẹp hơn cả tính mạng mình.

b) Rất tỉnh táo, thấu hiểu lẽ đời, nhận rõ được tình thế:

– Khuyên Vũ Như Tô lợi dụng Tương Dực để xây Cửu Trùng Đài. Vũ Như Tô không xây Cửu Trùng Đài – biểu hiện của bản lĩnh người quân tử và nhân cách của người nghệ sĩ nhưng ở phương diện khác, đó là biểu hiện của sự bướng bỉnh, mù quáng. Nếu Vũ Như Tô không xây Cửu Trùng Đài thì khát vọng sáng tạo cái đẹp của Vũ Như Tô không có điều kiện thực hiện và bản thân Vũ Như Tô cũng chết. Thấu hiểu điều đó hơn ai hết, Đan Thiềm khuyên Vũ Như Tô xây Cửu Trùng Đài.

– Cũng không ai khác, chính Đan Thiềm khuyên Vũ Như Tô bỏ trốn, chờ cơ hội khác, bởi đại sự hỏng rồi: (khi trước trốn đi thì ông nguy, giờ trốn thì thoát chết)

“Vậy mà…vì ông” (T186), “Khi dân…phải trái” (T186)

Đan Thiềm hiểu được tình thế đang di