Thời học sinh ai cũng gắn liền với những trang sách giáo khoa, sách tham khảo có in hình minh họa các nhân vật, bên cạnh nhưng sĩ tử giữ sạch như giữ mạng sống của mình thì không ít những bạn học sinh có suy nghĩ: Sách giáo khoa bố mẹ đã bỏ tiền mua, chở thành sở hữu của mình, nếu muốn, mình có thể viết, vẽ vào đó.

Sách giáo khoa từ lâu đã là người bạn đồng hành với biết bao thế hệ học sinh. Sách giáo khoa (viết tắt là trong tiếng Việt SGK) là loại sách cung cấp kiến thức, được biên soạn với mục đích dạy và học tại trường học. Thuật ngữ sách giáo khoa còn có nghĩa mở rộng là một loại sách chuẩn cho một ngành học. Sách giáo khoa được phân loại dựa theo đối tượng sử dụng hoặc chủ đề của sách. Đối với học sinh, sách giáo khoa được phân theo từng môn học, mỗi khối cấp lại có sự nâng cao về kiến thức nhất định.

Để nói về những tác dụng mà sách giáo khoa đem lại, thì quả là khó lòng kể hết. Mỗi con người không thể trưởng thành, mở rộng tầm hiểu biết nếu không tiếp thu, lĩnh hội kiến thức, kiến thức được ghi lại, tập trung chủ yếu dưới dạng sách vở. Mỗi người cũng có thể chia sẻ bài học, lan tỏa thông điệp tốt đẹp thông qua sách vở. Nếu các thế hệ đi trước không lưu lại kiến thức, bài học vào sách vở thì hiện nay chúng ta sẽ không có những bài học bổ ích và xã hội sẽ không phát triển như bây giờ. Xã hội không có sách vở, kiến thức sẽ chìm trong u tối với sự lạc hậu, những thông điệp tốt đẹp, truyền thống văn hóa không được lưu truyền từ đời nọ sang đời kia tạo nên bản sắc văn hóa riêng.

Dẫu vậy, hiện tượng viết, vẽ vào sách giáo khoa vẫn diễn ra và có nhiều ý kiến trái chiều. Cá nhân em cảm thấy, nếu viết, vẽ nhằm mục đích học tập, ghi chú nhanh vào sách vở thì đây là một hành động phù hợp để hỗ trợ việc học. Ngược lại, nếu học sinh viết, vẽ những hình ảnh không liên quan đến bài học, không đúng với thuần phong mĩ tục, những câu chữ nhằm xuyên tạc nội dung sách thì đây là việc làm không nên, không được khuyến khích. Tuy sách là tài sản cá nhân, nhưng việc giữ sách sạch đẹp, phù hợp với mục đích học tập là một cách tôn trọng kiến thức, tôn trọng những nội dung được in ấn trên sách.

Đọc sách là con đường ngắn nhất dẫn đến thành công. Một cuốn sách tốt mở ra thì gợi niềm hy vọng, khép lại thì đem lại điều hữu ích. Không có cách giải trí nào rẻ hơn đọc sách, cũng không có sự thú vị nào bền lâu hơn đọc sách. Đọc sách không những để nâng cao trí thức mà còn nâng cao nhân cách. Hãy là một người đọc sách và học sách một cách thông thái, đúng cách để cuốn sách phát huy đúng tác dụng của chúng đến người học.

Trong đời sống hằng ngày, chúng ta thường nghe quan niệm rằng: "Sách bố mẹ đã bỏ tiền mua cho, đã trở thành sở hữu của mình nên có thể tự do viết, vẽ vào tùy thích". Tuy nhiên, tôi hoàn toàn không đồng tình với ý kiến này. Việc viết, vẽ bừa bãi vào sách không chỉ là hành động lãng phí mà còn thể hiện sự thiếu tôn trọng đối với tri thức và công sức của người thân.
Trước hết, sách không giống như những món đồ chơi hay vật dụng tiêu hao thông thường. Sách là kho tàng tri thức, là kết tinh của trí tuệ và tâm huyết từ tác giả, biên tập viên đến người in ấn. Khi chúng ta viết, vẽ những nội dung không liên quan, những hình ảnh nguệch ngoạc lên trang sách, chúng ta đang làm vấy bẩn và giảm đi giá trị thẩm mỹ cũng như giá trị nội dung của cuốn sách đó. Một cuốn sách sạch đẹp luôn mang lại cảm hứng đọc và sự trân trọng hơn một cuốn sách bị bôi bẩn.
Thứ hai, ý kiến cho rằng "đã là sở hữu cá nhân thì có quyền làm mọi thứ" là một tư duy hạn hẹp. Đúng là bố mẹ đã mua cho bạn, nhưng giá trị của cuốn sách nằm ở việc lưu trữ và chia sẻ. Một cuốn sách được giữ gìn cẩn thận có thể trở thành tài liệu quý báu cho bạn trong nhiều năm sau, hoặc có thể tặng lại cho em nhỏ, bạn bè, hay quyên góp cho thư viện. Nếu ai cũng viết, vẽ vào sách của mình, thì chu trình chia sẻ tri thức sẽ bị cắt đứt, gây ra sự lãng phí tiền bạc của bố mẹ và nguồn lực xã hội.
Nhiều người sẽ lập luận rằng việc viết vào sách giúp họ ghi nhớ hoặc ghi chú ý tưởng. Điều này không sai, nhưng cần phân biệt rõ ràng giữa việc "ghi chú khoa học" và "viết vẽ bừa bãi". Nếu muốn ghi chú, chúng ta có thể sử dụng giấy dán (giấy note) hoặc viết nhẹ nhàng bằng bút chì ở lề sách một cách có hệ thống. Việc vẽ những hình thù vô nghĩa hay viết những dòng chữ tùy tiện lên nội dung chính là hành vi xâm phạm đến sự toàn vẹn của tác phẩm.
Cuối cùng, cách chúng ta đối xử với cuốn sách phản ánh tính cách và sự giáo dục của chính mình. Biết trân trọng sách chính là biết quý trọng đồng tiền xương máu của bố mẹ và biết ơn những người đã tạo ra tri thức. Một người yêu tri thức thực sự sẽ không bao giờ coi việc làm xấu cuốn sách là quyền lợi cá nhân.
Tóm lại, sách là người bạn đồng hành, là tài sản tinh thần quý giá chứ không đơn thuần là một vật sở hữu để "định đoạt" tùy tiện. Chúng ta cần thay đổi tư duy, học cách giữ gìn sách vở thật sạch đẹp. Hãy để mỗi trang sách luôn là một không gian văn hóa, nơi tri thức được trân trọng và giữ gìn cho cả hôm nay lẫn mai sau.

Trong đời sống hằng ngày, chúng ta thường nghe quan niệm rằng: "Sách bố mẹ đã bỏ tiền mua cho, đã trở thành sở hữu của mình nên có thể tự do viết, vẽ vào tùy thích". Tuy nhiên, tôi hoàn toàn không đồng tình với ý kiến này. Việc viết, vẽ bừa bãi vào sách không chỉ là hành động lãng phí mà còn thể hiện sự thiếu tôn trọng đối với tri thức và công sức của người thân.
Trước hết, sách không giống như những món đồ chơi hay vật dụng tiêu hao thông thường. Sách là kho tàng tri thức, là kết tinh của trí tuệ và tâm huyết từ tác giả, biên tập viên đến người in ấn. Khi chúng ta viết, vẽ những nội dung không liên quan, những hình ảnh nguệch ngoạc lên trang sách, chúng ta đang làm vấy bẩn và giảm đi giá trị thẩm mỹ cũng như giá trị nội dung của cuốn sách đó. Một cuốn sách sạch đẹp luôn mang lại cảm hứng đọc và sự trân trọng hơn một cuốn sách bị bôi bẩn.
Thứ hai, ý kiến cho rằng "đã là sở hữu cá nhân thì có quyền làm mọi thứ" là một tư duy hạn hẹp. Đúng là bố mẹ đã mua cho bạn, nhưng giá trị của cuốn sách nằm ở việc lưu trữ và chia sẻ. Một cuốn sách được giữ gìn cẩn thận có thể trở thành tài liệu quý báu cho bạn trong nhiều năm sau, hoặc có thể tặng lại cho em nhỏ, bạn bè, hay quyên góp cho thư viện. Nếu ai cũng viết, vẽ vào sách của mình, thì chu trình chia sẻ tri thức sẽ bị cắt đứt, gây ra sự lãng phí tiền bạc của bố mẹ và nguồn lực xã hội.
Nhiều người sẽ lập luận rằng việc viết vào sách giúp họ ghi nhớ hoặc ghi chú ý tưởng. Điều này không sai, nhưng cần phân biệt rõ ràng giữa việc "ghi chú khoa học" và "viết vẽ bừa bãi". Nếu muốn ghi chú, chúng ta có thể sử dụng giấy dán (giấy note) hoặc viết nhẹ nhàng bằng bút chì ở lề sách một cách có hệ thống. Việc vẽ những hình thù vô nghĩa hay viết những dòng chữ tùy tiện lên nội dung chính là hành vi xâm phạm đến sự toàn vẹn của tác phẩm.
Cuối cùng, cách chúng ta đối xử với cuốn sách phản ánh tính cách và sự giáo dục của chính mình. Biết trân trọng sách chính là biết quý trọng đồng tiền xương máu của bố mẹ và biết ơn những người đã tạo ra tri thức. Một người yêu tri thức thực sự sẽ không bao giờ coi việc làm xấu cuốn sách là quyền lợi cá nhân.
Tóm lại, sách là người bạn đồng hành, là tài sản tinh thần quý giá chứ không đơn thuần là một vật sở hữu để "định đoạt" tùy tiện. Chúng ta cần thay đổi tư duy, học cách giữ gìn sách vở thật sạch đẹp. Hãy để mỗi trang sách luôn là một không gian văn hóa, nơi tri thức được trân trọng và giữ gìn cho cả hôm nay lẫn mai sau.