Cuộc cải cách của Hồ Quý Ly (cuối thế kỷ XIV – đầu XV) tuy có nhiều điểm tiến bộ nhưng không đạt được kết quả như mong muốn vì nhiều nguyên nhân sau:

1. Thực hiện cải cách khi đất nước đang khủng hoảng
Cuối thời Nhà Trần, triều đình suy yếu, xã hội rối ren, nông dân nổi dậy ở nhiều nơi.
Hồ Quý Ly phải tiến hành cải cách trong bối cảnh chính trị – xã hội bất ổn, nên khó triển khai triệt để và hiệu quả.
2. Một số chính sách cải cách quá gấp gáp, chưa phù hợp thực tế
Các biện pháp như phát hành tiền giấy, cải cách ruộng đất, hạn điền, hạn nô… là tiến bộ nhưng thực hiện nhanh và mạnh.
Người dân và quan lại chưa quen hoặc chưa tin tưởng, nên hiệu quả thực tế bị hạn chế.
3. Không được lòng tầng lớp quý tộc và nhân dân
Hồ Quý Ly phế truất vua Trần để lập Nhà Hồ, khiến nhiều quý tộc và quan lại chống đối.
Một số cải cách đụng chạm lợi ích của tầng lớp địa chủ, quý tộc nên bị phản đối mạnh mẽ.
4. Chính sách cai trị có phần cứng rắn
Việc thi hành luật pháp nghiêm khắc khiến nhiều người bất mãn, làm giảm sự ủng hộ của xã hội đối với triều đình.
5. Nguy cơ ngoại xâm từ nhà Minh
Khi cải cách chưa kịp phát huy tác dụng thì Minh xâm lược Đại Việt (1407) xảy ra.
Nhà Hồ nhanh chóng thất bại trước quân Minh, khiến các cải cách không có thời gian phát huy hiệu quả.


Cải cách của Hồ Quý Ly có nhiều điểm tiến bộ nhưng thất bại vì bối cảnh đất nước rối ren, cải cách quá gấp gáp, thiếu sự ủng hộ của xã hội và đặc biệt là do cuộc xâm lược của nhà Minh.

Cuộc cải cách của Hồ Quý Ly (cuối thế kỷ XIV - đầu thế kỷ XV) được các nhà sử học đánh giá là một cuộc cải cách toàn diện, táo bạo và có tư tưởng rất tiến bộ so với thời đại. Tuy nhiên, việc nó thất bại và dẫn đến sự sụp đổ nhanh chóng của nhà Hồ khi quân Minh xâm lược chủ yếu bắt nguồn từ những lý do sau:

1. Không tranh thủ được sự ủng hộ của nhân dân (Lòng dân không thuận)
Đây là nguyên nhân quan trọng nhất. Hồ Quý Ly lên ngôi bằng cách phế truất nhà Trần, trong khi nhà Trần dù suy yếu nhưng vẫn còn ảnh hưởng sâu rộng trong tâm thức người dân.

Sự hoài nghi: Việc chiếm ngôi khiến một bộ phận lớn sĩ phu và nhân dân coi ông là "nghịch thần", dẫn đến sự chia rẽ nội bộ trầm trọng.
Chính sách thuế khóa và lao dịch: Để phục vụ các cuộc chiến tranh và xây dựng thành lũy kiên cố (như Thành nhà Hồ), triều đình đã huy động sức dân quá mức, khiến đời sống nhân dân thêm khốn khó, lòng người oán hận.
2. Đụng chạm đến quyền lợi của tầng lớp quý tộc Trần
Hồ Quý Ly thực hiện chính sách Hạn điền (giới hạn diện tích đất sở hữu) và Hạn nô (giới hạn số lượng nô tì).

Mục tiêu: Xóa bỏ chế độ điền trang thái ấp, tập trung quyền lực vào tay nhà nước.
Hậu quả: Chính sách này đánh trực tiếp vào túi tiền và quyền lực của các quý tộc nhà Trần – những người đang nắm giữ tài sản và quân đội. Thay vì ủng hộ cải cách, họ trở thành lực lượng chống đối quyết liệt, thậm chí một số đã đầu hàng hoặc dẫn đường cho quân Minh.
3. Chính sách cải cách còn nóng vội và thiếu thực tế
Một số biện pháp của Hồ Quý Ly quá mới mẻ, vượt xa trình độ phát triển của xã hội Việt Nam lúc bấy giờ:

Phát hành tiền giấy (Thông bảo hội sao): Đây là một bước đi táo bạo, nhưng vì chưa có sự chuẩn bị kỹ lưỡng về hệ thống tài chính và lòng tin của người dân vào tiền giấy thấp, cộng thêm việc thu đổi tiền đồng quá gắt gao đã gây ra tình trạng lạm phát và đình trệ buôn bán.
Cải cách giáo dục và thi cử: Dù tiến bộ khi đưa toán học và chữ Nôm vào nhưng lại vấp phải sự phản ứng của những Nho sĩ bảo thủ.
4. Bối cảnh ngoại xâm quá ngặt nghèo
Cuộc cải cách đang trong quá trình thực hiện, chưa kịp phát huy hiệu quả để củng cố tiềm lực quốc gia thì nhà Minh đã đem quân sang xâm lược (1406).

Nhà Hồ phải đối phó với một đế chế mạnh trong tình thế "nội bộ chia rẽ". Như Hồ Nguyên Trừng (con trai Hồ Quý Ly) đã cay đắng thốt lên: "Thần không sợ đánh, chỉ sợ lòng dân không theo mà thôi".