* Phân tích quy luật di truyền
- Xét tính trạng: F₁ 100% chân cao => Chân cao (A) là trội hoàn toàn so với chân thấp (a).
- Xét sự phân bố kiểu hình ở F₂:
+ Tổng tỉ lệ: 3 cao : 1 thấp.
+ Tính trạng chân thấp chỉ xuất hiện ở con cái (F₂ có 1 cái cao : 1 cái thấp, trong khi đực 100% cao).
=> Kết luận: Gen quy định tính trạng nằm trên nhiễm sắc thể giới tính X, không có alen tương ứng trên Y.
- Quy ước gen:
X^A: Chân cao
X^a: Chân thấp
=> Sơ đồ lai từ P đến F₂:
P: ♂ Chân cao ($X{}^{A}X^A$) $\times$ ♀ Chân thấp ($X{}^{a}Y$)
F₁: $1X^A{X}^a$ (♂ Cao) : $1X^{A}Y$ (♀ Cao)
F₂ ($F_1\times F_1$$X^A{X}^a \times X^{A}Y$
Giao tử: $\left(\frac{1}{2}{X}^A : \frac{{\displaystyle 1}}{2}{X}^a\right) \times \left( \frac{1}{2}{X}^A : \frac{{\displaystyle 1}}{2}Y\right)$
Kiểu gen: $\frac{1}{4}{X}^A{X}^A : \frac{1}{4}{X}^A{X}^a : \frac{1}{4}{X}^{A}Y : \frac{1}{4}{X}^{a}Y$
Kiểu hình: 2 Đực cao : 1 Cái cao : 1 Cái thấp (Khớp với đề bài).
a) Cho con đực F₁ lai phân tích
- Con đực F₁ có kiểu gen là X^AX^a. Lai phân tích là lai với cá thể mang tính trạng lặn (♀ chân thấp X^aY).
Phép lai: ♂ X^AX^a $\times$ ♀ X^aY
Giao tử: ($\frac{1}{2}$ X^A : $\frac{1}{2}$X^a) $\times$ ($\frac{1}{2}$X^a : $\frac{1}{2}$Y)
Đời con (F_a):
$\frac{1}{4}$ X^AX^a (♂ Chân cao)
$\frac{1}{4}$ X^aX^a (♂ Chân thấp)
$\frac{1}{4}$ X^AY (♀ Chân cao)
$\frac{1}{4}$ X^aY (♀ Chân thấp)
Kết quả: 1 đực cao : 1 đực thấp : 1 cái cao : 1 cái thấp (Tỉ lệ kiểu hình 1:1:1:1).
b) Cho đực cao F₁ giao phối với tất cả cái cao ở F₂
Con đực F₁: X^AX^a
Con cái chân cao ở F²: Chỉ có một loại kiểu gen duy nhất là X^AY.
Phép lai: ♂ X^AX^a $\times$ ♀ X^AY
Giao tử: ($\frac{1}{2}$ X^A : $\frac{1}{2}$X^a) $\times$ ($\frac{1}{2}$ X^A : $\frac{1}{2}$Y)
Đời con:
$\frac{1}{4}$X^AX^A (♂ Chân cao)
$\frac{1}{4}$ X^AX^a (♂ Chân cao)
$\frac{1}{4}$ X^AY (♀ Chân cao)
$\frac{1}{4}$ X^aY (♀ Chân thấp)
Kết quả:
Tỉ lệ kiểu hình chung: 3 chân cao : 1 chân thấp.
Cụ thể: 100% con đực chân cao, 50% con cái chân cao, 50% con cái chân thấp.

Ok, đây là bài Di truyền liên kết với giới tính ở chim (chim: đực ZZ, cái ZW). Mình làm từng bước rõ ràng cho bạn nha 👌

📌 Phân tích đề bài
P: ♂ chân cao × ♀ chân thấp
F1: 100% chân cao
F2 có tỉ lệ:

2 ♂ chân cao
1 ♀ chân cao
1 ♀ chân thấp
👉 Đây là tính trạng do gen trội nằm trên NST giới tính Z.

🔬 Quy ước gen
A: chân cao (trội)
a: chân thấp (lặn)
♂: ZZ
♀: ZW

🧬 Xác định kiểu gen các thế hệ
P
♂ chân cao: ZᴬZᴬ
♀ chân thấp: ZᵃW
F1
♂: ZᴬZᵃ (chân cao)
♀: ZᴬW (chân cao)
👉 Phù hợp với F1 100% chân cao.

a) Cho con đực F1 lai phân tích
🔹 Con đực F1: ZᴬZᵃ
🔹 Lai phân tích → lai với con cái chân thấp: ZᵃW

Phép lai:
♂ Zᴬ, Zᵃ
♀ Zᵃ, W
Đời con:
♂ ZᴬZᵃ → chân cao
♂ ZᵃZᵃ → chân thấp
♀ ZᴬW → chân cao
♀ ZᵃW → chân thấp
👉 Tỉ lệ kiểu hình:
1 ♂ chân cao
1 ♂ chân thấp
1 ♀ chân cao
1 ♀ chân thấp
📌 Tỉ lệ chung: 1 : 1 : 1 : 1

b) Cho con đực chân cao F1 giao phối với tất cả con cái chân cao
🔹 ♂ F1: ZᴬZᵃ
🔹 ♀ chân cao F1: ZᴬW

Phép lai:
♂: Zᴬ, Zᵃ
♀: Zᴬ, W
Đời con:
♂ ZᴬZᴬ → chân cao
♂ ZᴬZᵃ → chân cao
♀ ZᴬW → chân cao
♀ ZᵃW → chân thấp
👉 Tỉ lệ kiểu hình:
2 ♂ chân cao
1 ♀ chân cao
1 ♀ chân thấp
📌 Đúng bằng tỉ lệ F2 của đề bài.

✅ Kết luận ngắn gọn để ghi bài
Tính trạng chân cao – chân thấp do gen trội nằm trên NST Z.
a) Lai phân tích → 1 : 1 : 1 : 1 (cả giới tính và kiểu hình)
b) ♂ cao F1 × ♀ cao → 2 ♂ cao : 1 ♀ cao : 1 ♀ thấp